Poelman-Duisterwinkel, Coby

Mien man en ik zitten boeten ien onze toen en ik vertel hom hou wie vrouger ien onze pubertied op n riegje ien ons blaikveld lagen te zunneboaden. Hai schiet ien de lach bie t woord blaikveld. Hai het dai tied ook nog metmoakt en ken de oafmeting van dat blaikveld. Tegenwoareg zollen wie dat een postzegel neumen. Wie bennen slap van t lachen want ik ben een beelddenker en zai ienains hou lachwekkend dat was. Wie wissen nait beter omdat wie der met opgruid waren mor ien de ogen van mien prille laifde van toen mot het er wel hail aans uutzain hemmen. Op moandag haar mien moeke loakens en ondergoud ien de blaik te liggen en as dat der nait lag en wie vrij waren lagen wie der dus te zunneboaden. Broen worden op t blaikveld…

Wie haren wel een groot haim moar dat mos bruukt worren veur mien pa zien timmerbedrief. Vrachtwoagens mossen der over om materioal te leveren en t wer bruukt veur opslag. Waarkploats en loods en auto stonnen der ook op.

Moeke zat voak ien de schaar noast de regenbak tegenover t blaikveld. Moe waas dou ien overgang besef ik nou. Het zwit gutste heur van t gezicht oaf as wie doar in de felle zun lagen te bakken. Zai zat sokken te braaien op vaaier pennen of ze haar wat stopwaark. Ze dee noeit niks.

Sums vrougen wie heur of we al broen werden. Ze keek den over heur bril en kon nog nait zeggen of dat al zo was. Pas tegen berretied zagen wie zulf ien spaigel dat wie toch wel hier en doar wat verbraand waren.

Joaren loater pootte mien zwoager n stuk of wat blomkes ien een deel van de blaik wat hai omspit haar. Den leek t achterthuus toch wat fleureger. Wie waren allemoal al t huus uut en moeke ging toch noeit ien zun liggen en loakens en ondergoud hingen nou aan t rik te dreugen. Toenstoulen konnen ook wel op de tegels stoan en nog een poar ien t gras. Ik ken mie nait heugen dat wie oeit een grasmaaier had hemmen. Dat leutje stukje kon wel met n scheer onderholden worden. Nou snappen joe denk ik wel woarom mien man zo ien de lach schoot dou ik t over ons blaikveld haar.

Nog gain dag ston ik ien kringloopwinkel te pronken of ik waas al verkocht.
Dat haar mien olle boas vast ook nait docht. Dij bruukte mie al joaren om zich te verploatsen van zien stoa-caravan noar de wc en weerom. Sums drukte hai mie ien auto en ree hai op mie deur n poar drokke stroaten, mor t was noeit ver.
t Zol mie es verwondern wat veur leven ik nou kriegen zol. t Stel dat mie kocht was zo enthoesjast, ik kon wel es n oaventuurlek leven kriegen.
Ze sleepten mie op achterbaank van n klaain VW’tje. Ik keek es over leuning achter mie en doar ston ook nog wat onder n zwaarte douk. Dat kon best es n moatje wezen ien n jongere uutvoeren. Op veurbank heurde ik lovende woorden. Ze waren nog al ien heur sas met mie. Ik heurde ze grode plannen moaken.

d’Eerste rit ging noar Amsterdam. Auto wer onder dak zet bie de grode femilie en ik en mien moat onder de douk werden uutloaden en ien mekoar zet. Dat wil zeggen, mien moat klapte hier en doar wat uut en mien veur- en achterende werden op mekoar schroefd. Fietspomp kwaam uut auto en wie kregen elk wat lucht ien de banden. Hai ging op mien moat en zai beklom mie.

Wat haren ze n schik met n baaiden. k Heb mien veurege boas noeit zo laggen heurd as dizzent. Ze haren ook wel bekieks. Mien moat was n dure, zag ik wel: n echte Di Blasi. Doar was ik heulemoal niks bie met mien roestege veurkommen uut t joar nul, mor t mog de pret nait drukken.
Ik hobbelde over fietspoaden, kaaien en bruggen, ze laiten mie heule stad zain, parkeerden mie bie t Woaterlooplaain en laipen maarkt over. Mien moat en ik bleven met n dik slöt aan mekoar vast op ze wachten. Ze namen de tied. Op n duur zag ik ze weer aankommen. Ze hingen een groot gevoarte aan mie en doar ging t weer hen. Zo’n 25 kilometer loater stonnen wie weer bie auto en ging t stel noar de grode familie te eten. Wie bleven zo laang ien auto wachten.

Volgende ritten waren noar Arnhem, Utrecht, n Hoag, Scheveningen, ze hemmen mie n baarg steden zain loaten. Ien Bergen, n Hoag en Scheveningen heb ik lekke banden had. Gaven ze niks om, ze pebaaierden eerst te lappen, mor as t nait wol laipen ze gewoon noar eerste de beste fietsenwinkel en doar kreeg k den n nije. k Heb ook al es n nij wiel kregen want ik lait al meer spoaken los en den wiebelde t wiel. Ze reden met mie deur bossen, op n dag reden ze wel 40 kilometer, k wis nait wat mie overkwam. t Mooiste von ik de raais met de boot noar Schiermonnikoog. Ik mog as handbegoage met omdat ik breken kon. Mien moat dij allain hier en doar uutklappen kon, vuilde zich wel n echte fiets, mor omdat er heul klaain kon mog hai ook as handbegoage op kar.
Wat is t doar mooi, wie reden over schelpkes, zaand, host n beetje deur wotter, en deur t bos. En wat zo mooi is, onze boazen hemmen altied n hail baarg lol. Sums gieren ze t uut van t laggen, want ze moaken de gekste dingen met en ze zeggen dat dat deur ons komt. Aaldeur heur ik t: ‘Wat hemmen wie toch al n plezaaier van dizze fietskes had.’
Nou zeg nou zulf, is dat nait mooi? Het kleurt mien olle dag.

Via n smsje loat er moeke waiten dat er wat loater komt te eten, want hai gait noa schoultied met n koorlid stad ien om n smoking te kopen bie n groot bedrief en t koorlid het n pas. Zai is stomverboasd en schait ien e lach. Hai het t noeit eerder over n smoking had. Even loater belt er heur op om te vroagen hou duur die dingen aigenlieks bennen. Zai zegt dat ze gain flaauw idee het. Of pa den even op ienternet kieken wil wat zuks kost. Pa het doar gain tied veur mor schat zo’n 180 euro.
“Zoveul?”, vroagt er, onrusteg worden aan d’aander kant van lien. t Duurt mor even, den belt er weer: “Ik heb even beld dat zo’n pak aigenlieks wel heul duur is, moar t koorlid zee dat ik hom nait zulf betoalen huif. Hai legt t nog wel uut.” Veul loater belt er dat er onderwegens is noar huus. Oeps, hai is met fiets valen. t Is glad ien stad, mor t gait goud. Hai het t pak kado kregen!
Joa, van t koor.
Aigenlieks is hai heulemoal gain lid van t koor, mor ze kwamen n tenor tekort en hai wol ze wel uut de braand helpen. Ze hadden t over hom had op t koor en ze hadden der n baarg plezaaier om had toen t koorlid bedoacht om geld ien te zoameln onder de koorleden om n smoking veur hom te kopen.

Den gait deur open en stait zeun ien keuken. n Braide laag op zien gezicht. Uut zien rugzak puult wat zwaarts. Dat bliekt t jaske te wezen. Met hangertje en aal ien rugzak propt. Dat kon best, haar t koorlid zegd. t Is kreukvrije stof. Ook de broek komt met hanger uut zien rugzak. Moeke wizzelt n blik met pa en gnivvelnd hangt ze t jaske en broek aan kaastdeur. Prachtege smoking. Ze hebben n baarg plezaaier om t heule veurval. Ze zain t veur zich. Dij baaide mannen dij met mekander n smoking uutzuiken en zeun dij t paast, achter t koorlid aanloopt noar kassa en broek en jaske ien rugzak propt zunder puut der omhên, noar huus fietst, ondertussen belt en vaalt en weer stoan gait en nou ien heur keuken achter de stamppot noar zien nije aanwinst zit te kieken.
n Overhemd hadden ze ook wel zain, mor ze doachten dat dij te groot wezen zol. Hij mos eerst thuus zien haals mor meten.
De volgende dag fietst pa ien t spitsuur noar t groot bedrief veur t overhemd. Hai het ook n pas. Weer een dag loater hoalt moeke ien oproeming nije koorschoenen moat 46 op de gok, want zeun het t veul te drok met 12 concerten ien twij weken van zien aigen koor. De schoenen bennen n klain beetje te groot mor met zien ôlle zooltjes der ien vuilen ze hail vertraauwd.
Op t concert verschient er ien zien nije ‘outfit met n verhoal’!

Kaarstdoagen bennen veur hom wel heul goud ‘uutpakt’.

Uut: “Granaatjes met een gouden slot”, 2e druk, uutgeven ien november 2013 bie www.bestelmijnboek.nl

Noodgedwongen ben ik van Feesbouk verlöst. Ik ken der gewoon nait meer ienkommen.
Bie t kontroleren van ienstellens kwaam ik op t lest bie de vroag om de nije veurwoarden te aksepteren en doar zat bie mie nou net de kneep, ik haar zo veul berichten heurd op televisie over wat der allemoal nait goud zit, ik haar der gain goud gevuil meer over, dus ik heb de nije veurwoarden nait aksepteerd en nou ken ik der nait meer bie. Tougang is òfsloten. Ik ken mien account nait ophevven, gain nije berichten meer ploatsen, gain reakties meer geven want ik kom der gewoon nait meer ien, tenzij ik de veurwoarden aksepteer.
Dus zuik ik aander vertier. Ienmiddels ben ik nou een week zunder feestbouk (want dat was het wel n beetje veur mie), en ik heb weer tied om wat nijs te schrieven, mien huus gezelleg te moaken, bouken te lezen, vriendinnen te bezuiken, te fietsen en wandeln en ik verneem ienains dat er n last van mie òfvalen is zunder dat ik dij last vernomen haar.
Mor ien mien postvak komt nog wel aal post van Feesbouk. Ik heb n baarg mist, wel 3 berichten, 39 meldings en 1 evenement. En dizze week kommen aal berichten of ik dij wel ken en dij en of ik ze vrund moaken wil. Nou, ik ken der gainain van en al zol ik willen, ik ken ja naargens meer bie.

As mensen mie zuiken, mien profiel is der nog want ik ken t ja nait vothoalen en mien gedichtenpagina’s bennen der ook nog, komt allain niks nijs meer bie. Nou, lu vernuvern zich der mor mit. Is nog genog te lezen en te dailen en te bekieken en ik ben weer wat meer te vienden op mien blogs, want doar kwam ik nait voak meer aan tou. Ik zel der feestblogs van moaken.

Coby holdt verschaaiden blogs bie, dij binnen te vinden op:

https://dichteningroningen.blogspot.com https://cobypoelman.blogspot.com https://schriftgedichten.blogspot.com https://christelijkefeestdagen.blogspot.com https://literatuurgedichten.blogspot.com https://grunnegerbiebelgedichten.blogspot.com/

Ons kat wordt old. Hai loopt nait meer zo haard, hoart wat meer uut en rokt ook minder lekker. Hai het n pooske leden nog n kuurtje had, woar der n beetje van opknapte. Met twij man staark wollen ze hom beethollen, omdat dit nog n volle koater was en dij binnen der nait veul meer op zien leeftied. Was hail nait neudeg, want Händel dut gain vlaig kwoad. Ze waren hailendaal onder iendruk van zien mooie braide kop, n zeldzoamhaid! Händel was t op n duur zat en wol weer ien zien kattehokje op achterbaank van auto met noar huus.

Hai eet as n slootgroaver en drinkt ook nog altied op kneien uut viever. Dat vient er lekkerder as schoon wodder uut zien bak.
Mor leste tied binnen der aal meer mensen dij zich met hom bemuien. ‘Joen kat zugt ter best uut,’ zegt ain, aander zegt: ‘Joen kat wordt zeker n dagje older,’ ientussen steels de plukken hoar op de mat bekiekend. Weer n aander zegt: ‘Hou laang hemmen joe dij kat aiglieks al?’
Lest kwam er n vremde bie deur met de vroag of wie n vaaierkaante meter zee kopen wollen. t Ging veur n aktie om de wadden schoon te hollen. Wie haren der al nait veul feduutsie ien, mor dou der ook nog vroug: ‘Is die kat van jullie? Hij loopt mank!’ wer mien man zuver n beetje vranterg. Wat bemuien mensen zich aalmoal met ons kat. As dizze kat uut tied komt, wil k gain kat weer hemmen. t Kin tegenworreg nait meer. t Is n hail aander tied as vrouger.
Brutoalste vroag was of er zien pottemenee nog haar en of er nog wel aktief was op koatergebied. Händel keek zo beledegd, zien haile holden drukte uut: doar vroag je toch nait noar. En ik was t hailendaal met hom ains.
Ons kat mag gewoon kat weden. Zolaang er nog lekker eet en spint, loat we hom nait goan. Hai kniepoogt es noar mie as of er zeggen wil: Ik loat mie nait ien de knip kieken.

Sinds mien rug opspeult, wordt kat aal nijsgiereger. Eerst huil er mie gezelschap as k op grond liggen ging, mor nou ik mie van de fysiotherapeut as n kat van hol noar bol boegen mot, viendt er mie wel heul biezunder. Zo gaauw ik bol stoa, komt hai mie kopkes geven.

Over aander mitleven heb k ook nait te kloagen. De alt noast mie ien t koor komt uut Bulgarije. Zai en heur man wonen nog nait zo laang ien ons laand en ik vien t dapper dat ze bie ons op kerkkoor kommen is. Ze is heul muzikoal. Ien Bulgarije zong ze ook ien n koor. Heur dochter woont al langer ien ons laand en het alle tekst ien t Bulgoars vertoald zodat ze ook wait wat we zingen. Op de cursus Nederlands binnen ze nou aan t kleuren leren. Ze wiest noar mien schounen: swat, noar mien broek: brown!
Knap, motiveer ik heur. Halleluja spreekt ze uut as halleloeja. Ik oefen mit heur, mor t lukt heur nait om de u uut te spreken. As k ien de pauze mit n van pien vertrokken gezicht overenne kom en noar kovvietoavel loop is ze vot bezörgd. Ook al ken ze nog nait zoveul Nederlandse woorden, ze probeert wat: “Coby lopen zo”, ze gaait stoan en krom lopen, “waarom Coby lopen zo?” Ik leg t heur uut mit geboaren. Zai weer: “Coby pijn, Coby lopen zo, ik denken, denken, denken.” “Honig,” roupt ze uut, “met dikke zout.” Ze dut t veur over de trui van de sopraan uut Azerbaijan. Ik heb t begrepen, ik mot hunneg mit wat zeezolt vermengen en op de plekken smeren dij zeer doun.
“Masageren?”, vroagt de soproan.
“Nee, niet masageren”, zegt ze, gewoon smeren begriep ik. “Krant erop,” zegt ze, “of doek, slapen, wakker, wassen en finito!” Bie dat leste woord kikt ze heul bliede want den mot de pien over weden. De soproan strikt mie over rug en vragt: “Hier?” Nee. “Hier?” Au, ja doar. Ze strikt over de plek en zegt: “Ik ga jou masageren, rechtop proberen te lopen, niet zo krom. Honing, ja, weet je, als je verkouden bent is honing eten goed, nu zijn je spieren verkouden.
Heb je wel honing, anders koop ik het voor je.” Ik bedenk houveul laifde dizze vraauwen geven. De soproan moakt heur aigen kleren van goedkope lapkes dij ze op maarkt koopt en komt rond van n heul klain beetje, is altied goud gemutst, creatief, behulpzoam. De alt dut zo heur best om mie advies te geven om mie van mien pien òf te helpen, ik vuil mie riek mit zoveul laifde, as pien ien rug doar van over ging zol t nou al over weden.

Met n pot hunneg, zolt, n lepel en n schurreltje zit ik ien de badkoamer en smeer mie volgens aanwiezens ien. Het plakt verschrikkelek, mor hup, nachtpon der over en onder dekberre. Mien man schoeft n nuver endje op, mor zo heb ik mooi wat meer roemte om mie om te draaien. Om 4 uur word ik wakker. Twij pienplekken haar ik om t uut te proberen nait iensmeerd en dij vuil ik, aander pien is vot. t Schurreltje is nog nait leeg, ik smeer de rest ien en vaal weer ien sloap.

Als ik wakker wor, wait ik nait wat mie overkomt: ik kin rechtop lopen, mien rug vuilt smui en de pien is vot. De heule dag kin ik host alles weer doun, allain laang stoan wil nog nait, mor toch, t is n heul stuk beter worden. Dat ons Bulgoarse alt slim was, haar ik al ontdekt tiedens de repetities, ze zingt de moeilekste stukken noa n poar keer repeteren zo mit of t nou Engels, Duuts of Nederlands is, mor dat ze ien n naacht n mens van pien ien rug ofhelpen kin, vien ik wel heul biezunder.

Hou loat of t was, wis Jitske nait. Ze laip deur de lange gaang, steun zuikend laangs de staang aan de muur en vroug zich òf achter welke deur heur koamer ook al weer was. Aan t ende van de gaang was de gloazen deur, woarachter de sfeer van gezelleghaid huusde. Deur t glas ien lood zag ze lichtjes brannen. De reuk van dennentakken kwam heur tegemuit. Was dit de deur van heur koamer? Op elke deur was n foto van de bewoner plakt. Ze herkende heur foto. De deur kierde open. t Was duuster. Ze knipte t licht aan en zag heur bekende spullen. Heur bèrre, twij leunstoulen, d’antieke linnenkaast, heur rolloator, dij ze alweer vergeten haar en de kaast met de voas van heur ollers noast de foto van heur verloofde, dij vlak veur heur traauwen deur n ongeluk om t leven kommen was. Ze haar noeit meer n man trovven dij heur grode laifde vervangen kon. Op t toaveltje ston de cassetterecorder dij de vraauw van kerk brocht haar. Ze hufde allain mor de knop met plakker ien te drukken, den kon ze noar kerkdainst luustern. Ze schoevelde noar ain van de stoulen met n kanten klaidje over rugleunen, drukte op knop en heurde t ienlaaidend örgelspel van kerstdainst ien heur vertraauwde gemainte. Met heur handen vollen en ogen dicht gaf ze zich over aan de woorden van de domnee. De liturgie dij ze van de vraauw kregen haar lag noast de cassetterecorder. Ze kon nait meer zo goud lezen, zulfs grootledderliturgie begon veur heur ogen te daanzen. Nee, t was beter zo. Òf en tou prevelde ze woorden met ien t gebed. As t zingen begon, leefde ze op, den zat ze rechtop ien stoul en zong uut de kop met glim-ogen alle verzen met. Ze leefde zich ien asof ze derbie was.
Noa t amen van de zegen ging ze stoan, pakte heur tas en schoevelde gaang op.

Ze laip de lange gaang weer deur, kwam veurbie kapstok, pakte n grieze jas dij op heurent leek en trok hom aan. Der zat n sjaal ien de maauw, vernam ze, dij dee ze om haals. Ien jaasbuzen von ze handschounen. Hailemoal aanklaid om vot te goan, ston ze even loater bie veurdeur, dij nait open wol. Hou kon dat nou, ze drukte tegen deur. Woarom wol kerkdeur nait open en woar waren ale mensen? Gelukkeg, doar kwam n man met n lange zwaarte jas aan en n houd op. Dat was domnee, zeker. Hai drukte op knoppen van n soort telefoon en de deur ging zomor vanzulf open. Zunder om te kieken laip er noar boeten en zai schoevelde zaacht achter hom aan. Hai laip met grode stappen en ien ainen bedocht ze dat heur rolloator nog ien kerk ston. Ze was hailemoal vergeten dat ze nait goud meer lopen kon, zo haar ze pebeerd domnee bie te hollen.
Zuikend noar holvast greep ze om zich hen en begon te stroekeln. Ze vuilde hou ze heur evenwicht verloor en tegen n taxusheeg aanviel, heur tas lag n end verderop. Ze pebeerde ien t ênne te kommen, toun n staarke man zich over heur hen boog en vroug of ze zich zeer doan haar. Ze kende de man nait. Hulpeloos keek ze ien zien ogen en zee dat ze t aalmoal nait meer wis.
De man hailp heur ien t ènne en vroug woar ze hen wol, of hai heur aargens hen brengen kon. Ze wis t nait meer, t leek wel of ze hailemoal niks meer wis. Dou zag ze veur n verlicht roam van t huus woar ze op uutkeken n keerske brannen en heur ogen begonnen te lichten. Ze wis t weer, t was kerstfeest en ze wol noar kerk! Ze vertelde de man dat ze noar kerk wol, omdat t kerstfeest was en met kerst ging ze altied noar kerk om t evangelie uut Lukas te heuren en te zingen tot Gods eer, te vieren dat de Redder geboren was om mensen te verlözzen.
De man zee dat der op dit mement van dag gain kerkdainsten hollen werden en t kerstfeest van zundagsschoul was ook al òflopen, hai haar nog noar de kiender zwaaid en zich òfvroagd of ze tegenworreg nog n boukje kedo kregen net als vrouger. Dou er t teleursteld gezicht zag van de hulpeloze vraauw, kwam der n gedachte ien hom op. Hai kende n boer dij op zien aarf n kerkje baauwd haar en ien dat kerkje werden wel es traauwdainsten hollen en ook wel biezundere kerkdainsten. Op eerste kerstdag waren er vast wel kiekers ien dat kerkje op dit uur van de dag. Der speulde ook wel es ain op t örgel. Wèl wait, zo te zain moakte t dizze vraauw nait uut of t n kerkdainst was of n zanguurtje, hai kon heur der wel hen brengen. Der lag altied wel n Biebel woar er wat uut Lukas lezen kon. Der kwam glaans op zien gezicht dou er heur vertelde, dat er heur noar n kerk tou brengen zol woar uut Lukas lezen worden zol en woar ze zingen kon tot eer van God.
Hai hielp heur ien zien auto en even loater reden ze deur t prachtege laandschop van Grunnen over smalle wegjes, schoars verlicht deur valende snijvlokken. Jitskes gezicht stroalde. Met heur tas op schoot genoot ze van dit onverwachte autoritje. Wat was t hier mooi, zo stil en vredeg. Overaal zag ze boerderijen met verlichte roamen, t was net as vrouger dou ze as jong wichtje bie volle moan noar wichterverainen fietste. Alle herinnerns kwamen boven.
De man keek òf en tou opzied ien t gezicht van d’olle vraauw, dat glaansde ien weerschien van licht ien t duuster. Hai docht aan zien moeke, dij er net thuusbrocht haar, moakte zich zörgen over heur geestelke gezondhaid. Ze ston nou al host n half joar op de liest veur t Hofke. Wat haar ze genoten van dizze mirreg. Ze haar t zo mooi vonnen heur kiender weer te zain en t vriendinnetje van Johannes te trevven. Ook mos er terugdenken aan zien vraauw, dij vanmörn nog veur hom stoan haar met smekende ogen en vroagd haar of hai den tenminsten nou t Kerst was weer es met noar kerk wol en hou er zegd haar dat der juust met Kerst vrede ien kerk weden mos en dat doar veur hom gain vrede was. Verdraiteg was ze allain deur uutgoan, kop veurover en schollers noar beneden en hai haar weer vernomen hou ellendeg hai zich der deur vuilde.
Nou zat er met n olle vraauw ien auto en was onderwegens noar kerk. Hai realiseerde zich ienainen dat de vraauw wel es ien t Hofke wonen kon. Hai haar heur vlakbie t Hofke vonnen. t Begon hom dudelk te worden dat t gedrag van de vraauw goud paasde bie de mensen dij doar woonden. Hai keek ien de spaigels en zette auto aan kaant van weg. Hai mos zien vraauw bellen en vroagen of ze t personeel van t Hofke ienformeren wol. Hai zol de vraauw persoonlek noa n poar uur trugbrengen en hai zol zien vraauw vroagen of ze met kiender noar t kerkje kommen wol, dat hai doar uut Lukas veurlezen zol en of Johannes zien örgelbouk metnemen wol en wat kerstlaidern speulen kon. Hai zol tegen heur zeggen dat t hom speet van vanmörn en aal dij keren dat er heur allain noar kerk goan lait. Hai zol t goud moaken met zien buurtgenoot uut gemainte en den zol der mörn op twijde kerstdag toch vrede ien kerk weden. Den zol er noast zien Irene zitten met n opschoond haart.
Hai hail zien mobieltje teveurschien, zee tegen de vraauw dat er even n poar mensen bellen mos. De vraauw knikte noar hom met heur zaachte ogen en keek weer noar boeten, woar de snij ienmiddels liggen bleven was ien t uutstrekt laandschop.
Met n roem haart startte hai auto, keek noar de vraauw dij hannen weer vollen haar en met ogen dicht noast hom zat en zee: ‘We zijn er bijna mevrouw, we zullen het kerstfeest van ons leven meemaken.’ De bliedschop ien de ogen van Jitske was groot.
De autobanden moakten sporen ien de snij. Ien t schiensel van de lampen dwarrelden aal grodere vlokken. Nog even en t kerkje kwam ien zicht. Der braande licht net as ien t theehuus dernoast. n Bevraaid gevuil kwaam over hom.
Met de vraauw ien aarm laip er veurzichteg t brugje over, t kerkpad op en Jitske genoot van de mooie kleuren ien t verlichte glas ien lood.
Johannes speulde op t örgel. Zien vriendinnetje zat ien kerk noast zien laive Irene, heur dochter ston achter katheder en bloaderde ien Biebel. Zien schoonzeun stak n poar keersen aan. Met brannende ogen en Jitske aan aarm laip er noar wel hom zo laif waren.
Dou de boer noa zien ronde ien stal de deur van zien kerkje open dee, trof er ain van zien vrunden uut n noabureg dörp achter de katheder, uut Lukas aan t lezen, zien huushollen en n olle vraauw dij er nait thuusbrengen kon, n stuk of wat bezuikers en n groep verdwoalde Pieterpadlopers, rugzakken ien t gaangpad, brannende keersen, de reuk van dennennoalden. Mor wat veuraal opvail, was de vredege sfeer dij er hier aantrof. Hai pakte n stoul en ging derbie zitten. Hai keek omhoog en zag Johannes op örgelbaank en noast hom zat … zag er t goud … zat doar noast Johannes dij veeholler woar zien vrund al joaren met ien onmin leefde om n stuk laand? Baaide mannen kwamen geregeld n kop kovvie bie hom drinken hier in zien kerkje. De leste joaren kwamen ze allain nog as ze zeker wissen dat d’aander der nait was. Hai haar van baaide kanten t verhoal heurd en haar der zo zien aigen gedachten over. En nou, hier ien zien kerkje, ien ain of aander zanguurtje zo leek t, waren ze der baaiden. Ain aan t Biebellezen, aander as hulp van örgenist. Hai was ontroerd dat zien gebeden op dizze biezundere kerstdag hier onder zien ogen verheurd leken te weden.

Weeromraais ien de stille widde oavend mengde n basstem zich met n trillerge soproan ien n waarme auto. Ienainen begreep de Grunneger dat t welbehoagen uut t engelnlaid vanoavend heul dichtbie kommen was en dat dizze vraauw dij op zien pad kommen was doar n groot aandail in had haar. Ze waren host bie t Hofke, woar ze ien laifde opvongen werden met waarme sukkeloademelk en n dik plak krendestoet met roombodder. Jitske haar n kleur op wangen en heur haile gezicht stroalde dou ze zee: ‘We hebben kerstfeest gevierd in de velden, net als in Efratha en het Engelenlied klonk er heerlijk!’

Ons dochter kwaam ons verrazzen deur met de baaide jonkjes n dagje bie opa en oma te kommen. Ze waren nog moar net op stee of jongste vroug oma al of ze de kovvie opdrinken wol, want den wollen ze wandelen, net as leste keer dat ze bie ons waren. Ik legde uut dat we eerst nog even eten wollen, want t was net twaalf uur west toen ze kwamen.
Ze aten lekker t gebakje op dat ons zeun nog even gaauw kocht haar, hai was der ook op òf kommen. Baaiden wollen ze ain met n sukkeloatje op de slagroom. Dij wer der eerst òf eten en toen haar de jongste al genog. Oldste mog van hom de rest wel opeten, hai wol speulen.
Noa t eten gingen wie op pad. Kiender wollen eerst noar speultoen met de grode boze wolf. Doar waren ze leste keer ook west en dat was bliekboar goud bevalen. De noam kwaam van n bordje met n hond erop woar n dampende keudel achter legd was. Ien dizze speultoen magen honden gain dampende keudels leggen. Zai maiken der n grode boze wolf van. t Geluk duurde nait laang, want n buurtbewoner begon zien toenpad met vergif te bespuiten en dat leek ons gain gezonde lucht veur ons allemoal.
Op noar de volgende speultoen. Bie de soamenwaarkende schoul op schoulplaain stonnen ook wat klimdingen, mor leste keer waren der kiender aan t voetbalen en nou was er gainain, dus ook gaauw weer bekeken.
Verder mor weer, opa wol ons dochter t nije plan even zain loaten en zo kwamen wie bie t sportveld weer uut. Doar waren ze aan t voetbalen en aan t schreeuwen. Der waren ook wat boomstammen woar kiender op lopen konden en ze vlogen bie n bult omhoog en weer noar beneden.
Verder mor weer. Aauwerd het n mooie beweegtoen kregen. Hier konnen kiender zich vergoapen hou heur mamme en oom op toustellen klommen en met taauwen zwaaiden. Kiender wollen t ook perbaaiern. Met hulp van mamme en opa en oom konnen ze mooi metdoun. Bie t knoal laangs was ook nog wat, mor jongste zee dat de stammen veur zien baintjes veul te ver uut mekoar lagen.
Toun kwamen wie bie de brug dij der altied was, mor dij nou vot was. Jongste wol deur noar de nije brug, mor wie bleven steken bie n grode schommel ien n boom woar baaide klaainkiender languut ien liggen konnen.

Mamme aan ain kaant en oma aan aander kaant laiten ze hen en weer zwiepen. ‘Kiek, doar is joen mamme geboren en deur dat bovenste roam zwaaide ze heur pabbe uut as dij noar t waark ging. Dat was heur sloapkoamertje.’ Baaiden kwamen tegliek omhoog om te kieken woar mamme wel nait geboren was en noar opa zwaaid haar.
Verder ging t weer. Wierem deur, noar t volgende speultoentje. Oma en jongste op de schommel, oldste ien n draaiding, opa op n kastje, oom aan t filmen, mamme draaide oldste ien t ronne. Toun dij mizzelk van t draaien was, wollen ze noar huus.
Haile optocht weer deur t dörp. Toen wie veur kerk langs kwamen, wol opa klaainkiender toch nog even om t houkje kieken loaten toun hai zag dat kerk open was. t Haar wat vouten ien eerde dat er met kiender noar binnen mog mor uutèndelk laiten de wachters ze toch deur. Opa was per slöt van reken joaren dioaken west ien dizze kerk en oma ollerling, dus dat mos toch deurgoan. Ik bleef met mien dochter mor even boeten op t hekje zitten. Kiender waren onder iendruk van t hoge gebaauw en oom haar ze verteld wat ien n kerk gebeurde, want kiender wollen wel even waiten wat mamme doar vrouger dee. Nog n klaain endje lopen en wie waren weer thuus. Noa zo’n lange wandeling is t lekker ijsco eten bie opa en oma ien toen. Dochter von dat t dörp wel mooi worren was. Kiender vonnen t wel vremd dat de stoepen ien ons stroat zomor onderbroken werren deur stukken modder woar nog planten ien kommen motten. Pabbe en mamme haren ze leerd op stoep te lopen, mor hou mos dat nou. Misschain kommen der nog wel nije verkeersregels veur zuksoort wegen ien Aauwerd, wel zal t zeggen. Mor as je deur ogen van klaainkiender kieken, is Aauwerd n mooi dörp met n baarg aigenoaregheden.

Wie waarken soam op ien gaang, vraauw V dut de vloer en ik de deuren en kezienen.
Ze snort as n spinnende kat en ik neurie. Wie hebben t gezelleg met mekoar. Ze begunt nou ze wat went heur route goud onder de knij te kriegen. Ze spant zich zo ien, nou we even pauzeren zai ik dat ze de spinnewebben om de neus zitten het. Guster was ze veur t eerst aan t waark. Eerst het ze t klaid uutperbeerd. Dat dee ze host huppelnd. Op t parket was ze stabieler. Ze ging wel voak over t zulfde stukje. Ondertussen heb ik wat uutvonnen op heur knelpunten. Ze bleef aal steken ien de franje van t klaid. Eerst had ik franje noar ondern sloagen, mor as ze van t parket terug wol op t klaid drukte ze t omhoog, dus dat wol nait.
Toen vraauw V pauzeerde om te eten heb ik met plakbaand de franje op t parket plakt.
Met n baarg nije energie kwam vraauw V voier uur loater terug en nam de hordes zunder perblemen. Wat ben ik bliede met heur. Ze neemt mie zoveul waark uut handen en t is n stuk gezelleger as je soam op waarken. Ienmiddels wait ik ook hou ze zich ontdoun loat van t stof en hou ze onderholden worden wil. Der was nog ain obstoakel, de stoul met sterpoot. Doar ging ze wel bie omhoog, mor kwam der nait overhen en den bleef ze aal loeiend hangen en mos ik heur weer aan loop helpen. Da’s nou ook oplöst, onder de veurste poot ligt n bouk en nou zuikt ze heur weg der omhen. Noa n klaain uur is ze echt heulemoal uutput en is ze zo rood, den rest nog mor ain ding, gaauw weer aan de stroom en den is ze der weer heulemoal bie.

Noa Würzburg binnen we n stukje verkeerd reden en dat was t begun van nogal wat strubbelingen.
Wie reden weer terug noar Würzburg en zochten de weg noar Fulda en gingen even tanken. Mien man kwam noar auto tou en vroug of ik met mien koart pinnen wol, want zien koart wer nait aksepteerd. Oké, mor noa n poar keer perberen wol t met mien koart ook nait. Ien Hongarije, Oostenriek, Duutsland en overal haren wie met dizze koarten pind. Naargens perblemen.
Den mos ain van ons mor bie dat tankstation blieven en d’aander bie n baank geld pinnen. Dat leek mie niks tou. Ik keek ien mien tas hou ver ik kwam met contant geld. Wie haren veur 47 euro tankt en k haar gelukkeg nog vief tientjes.
Dat probleem was oplöst, mor ien Volkers, woar wie sloapen wollen, zollen wie ook contant betoalen motten, dus wie mozzen op zuik noar n baank met n pinautomoat. t Was al donker en de weg noar Fulda die we hemmen mozzen was gain snelweg. Aan ain kaant wel goud, want zo konnen wie ondertussen n baank zuiken.
Ien t twijde dörp vonnen wie n baank met pinautomoat. Vlug auto aan kant op n houk en mien man de baank ien. Even loater wenkte hai mie, t lukte nait. Hai haar de koart ien n verkeerde automoat stopt. Gelukkeg gaf dat apperoat de koart terug en met mekoar stonnen wie veur t goeie apperoat en jawel wie kregen ons geld.

Toen we weer ien auto stappen wollen zee mien man: ‘Hest de deuren toch nait op slöt doan?’ Joa, dus. Dat was ik nog van Hongarije wend: auto uut, baaide knopkes iendrukken. Mor sleudel zat nog ien t contact … Toen haren we echt n perbleem. t Werd aal donkerder en koller en ik ston ien mien zummerjurkje met blode aarms en bainen te kleumen, Mien man zocht om hulp. Der was gain garage ien de buurt.
Op n duur kwaam n man uut zien huus met n schroevedraaier, n lap, n stuk iezerdroad en n boegtang. Veurzichteg wrikte hai t portier n stukje open en met dat iezerdroadje probeerde hai t knopke omhoog te trekken. Hai probeerde aal weer en ientussen hiel mien man met zien vingers t portier op n kier. Hai was al drij ketaaier ien de weer en ik wer aal koller mor mien jas lag ien auto. k Ging mor op e hurken zitten en hiel mie zo, biddend, waarm ien n houkje noast t baankgebaauw. t Was al kwart over tien en de mannen bleven perberen.
Ienains heurde ik n klik en deur ging open! Baaide mannen vlogen mekoar om haals onder vreugdekreten. Ik was zo bliede.
Toen de man vot laip, vloog ik hom met viefteg euro achternoa, mor hai wol niks hemmen. Hai zwaaide met n grode glimlaag noar ons en verdween ien de stroat. Ik raip hom nog noa ‘God bless you!’ n Bayerse engel met n baarg engelngeduld.
Om elf uur kwamen we ien Volkers aan en woar wie op henraais sloapen haren was ales al donker. Ien n café braande nog licht. Ik stapte uut auto en ging t café ien. k Heurde stemmen achter n deur en klopte aan. k Dee deur open en vroeg of mien man en ik doar sloapen konnen. De man achter de tap laip met mie vief trappen op en raip of koamer 8 vrij was. Hai dee deur open en lait mie de koamer zain, n Doppelzimmer inkl. Frühstück veur 45 euro totoal. Kom doar nou nog es om. Dat mos deurgoan. Ik vloog zowat noar boeten om mien man te vertellen dat er auto òfsluten kon.

(woargebeurd ien 2007)

Mien man is aan t kaast oproemen.
Wolst dit nog bewoaren? Hai hold ain van mien eerste boukjes omhoog. “Op stap met Dik de eend en Rik de gans”. Bie de aanblik van dat boukje ben ik weer terug ien mien kiendertied. O ja, ik wait nog dat ik het las en mie veurstelde dat alles uut dat boukje zich ofspeulde in de sloot tegenover kerkhofsgracht. As k der nog aan denk lopen rillings van spanning nog over mien vel.
Bie t zain van aandere boukjes ben ik weer ien de grode speulgoudwinkel Waterborg en Oranje ien stad. Mien oldste zus was vieftien joar toen ik geboren ben en toen zai op koamers woonde ien stad mog ik wel es n dagje noar heur tou en den nam ze mie met noar dai winkel. Den mog ik wat uutzuiken. Ik haar toen ook al zo’n muite met kaizen dus zai hielp mie met. Of wolst een boukje hemmen. Wat veul boukjes haren ze doar. Verguld met mien nije boukje gingen wie winkel weer uut. Wat n prachtege herinnerns kommen boven. Ik begun mien man drok te vertellen wat aal dai boukjes ien mie oproupen en zug zien ogen smelten. Hai heurt alles met veul plezaaier aan en besluut aal dai boukjes terug te zetten ien kaast. Nee, dai mooie herinnerns motten mooi blieven.
Zo gaait het nou altied. Wie kennen nait oproemen, gaain van baaiden.
Ons huus wordt voller en voller mor wie vuilen ons hier zo ien thuus.
Wie kieken mekoar aan en waiten allebaaiden dat wie t mor stil zo loaten motten.
Wie bennen te wies met onze herinnerns en met mekoar.
Ik lees t hom veur en hai zegt zollen we nog mor n kop kovvie nemen den? Den wordt t nog mooier.

Hou bevaalt dien pensioen, verveelst die nog nait?

‘Ik wil mie nog wel es om loaten scholen tot mannequin, zegt er.

Een beetje omsjouwen en heul kwoad kieken’, hai dut mie veur hou.

‘Dat liekt mie nou wel es wat.’ Hai zugt ze veur televisie.

Ik lig ien n deuk en hai hoalt mie n kop kovvie op uut keuken.

Hai is al n poar joar met pensioen en ik vien t zo gezelleg dat er nou heule doagen bie mie is.

Het vuilt as onze widdebroodsweken en dai bennen al laang leden.

Zo lekker dat je nait meer op tied stoan.

Mien compjoeter moakt n poar geluudjes, mensen reageren op mien feesbouk.

Ik lees hom net veur wat ik schreven heb en hai zegt ‘en dat ken compjoeter nait verwaarken?

Moakt er doarom zo’n lewaai?’

Ik zit nog ien mien nachtpon mor as mien ienspiroatie zo bie mie omscharrelt mot ik der toch bie wezen en zo’n moment nait ontglippen loaten.

Hai het nou ook zien gleerbredje pakt en hold zich oareg rusteg.

Sums loat er mie wat zain en ja, ik vien t ook mooi.

Kom, ik zel mie aanklaiden want wie goan maistal nog even op pad.

Kovviekannen met en n poar plakken stoet en nog wat lekkers veur tussendeur.

Hai zel nog wel wat oefenen motten as er mannequin worden wil want kwoad kieken is der nog nait bie en zo laang er ien zien doagse goud zit is der nog nait veul te showen.

Summege mensen kinnen zo proaten dat je der muide van worren om noar ze te luustern. t Komt veur dat k mie kompleet leegzogen vuil. Zol dat kommen omdat ik zulf nait zo’n proater bin? Of bin k nait zo’n proater omdat aandern altied proaten en ik luustern mot?

Ik probeer wel es wat te vertellen mor den is t al gaauw: ‘O joa, dat heb ik ook es had,’ en den neemt n aander t gesprek zo over en bin ik weer aan t luustern. Dat gebeurt aigenlek hail voak. Misschain bin k doarom wel schrieven goan. Den heb ik ook es wat te vertellen zunder dat ik aal onderbroken wor.
Verjoardoagen binnen ook van zukke momenten. Altied òfwachten hou je kommen te zitten. Ik bin op mien best as ik ain op ain proaten kin met ain dij mie wat vroagt en echte belangstellen het veur wat mie bezegholdt. Den kin k hail enthousiast vertellen, veuraal as ze wat deurvroagen. Dat beleef ik allain nait zo voak. Mainstal zit k der dus wat stil bie en elkenain proat den deur nkander hen en lacht wat, mor den is t zo’n geroezemoes dat ik niks meer verstoan kin.
As je zulf joareg binnen, kin je teminste nog wat hen en weer lopen om mensen te bedainen, mor den kin k ook mien aai nait kwiet. k Wol wel es met dij proaten of met dij, mor den vroagt n aander weer om aandacht en komt der weer niks van. Of ze vroagen mie wat woar k hail groag even over vertellen wil, mor den bin k nog drok aan t bedainen en tegen tied dat k weer zit, goan ale gesprekken al weer deur.
Toch jammer want ik verheug mie altied wel op n verjoardag en k moak mie der ook wel mooi veur.
k Kin tieden veur kaast stoan om te kieken wat ik nou es aantrekken zel en elke keer vaalt t weer tegen. Der binnen n baarg mensen dij veul aandacht hemmen willen en ook kriegen. Ik bin nog t beste op dreef achter mien laptop. Den kin k ales opschrieven woar k t over hemmen wil en as t n beetje metzit wordt t ook nog lezen en kon k toch ook mien aai kwiet.

Met grode regelmoat krieg ik filmkes van ons dochter van klainkiender dai zwemmen leren. Ik zai de jongste op rug zwemmen ien een joekel van een zwembad, zowat allain. Hai mot nog vaier worden. Oldste het net diploma hoald en is twoi joar oller mor de jongste wil en ken alles wat oldste ook dut dus dai zol ook wel gaauw diploma hoalen.
Ik kiek t filmke uut en denk aan mien aigen kiendertied. Ik was al wel acht of negen en t was snikhait. Buurkiender zaten ien een zinken tob met wodder mor wie haren gain tob. Joa, wel n tob mor doar zat n gat ien dus dat wer niks. Ik wol ook wel groag wat ofkoelen. Ik keek es ien t ronne op t haim en mien oog viel op n roestege kruwoagen met resten opdreugde specie.

Mien pa was timmerman. Ik zette kruwoagen achterthuus zodat van de weg of gain ain zicht op mie haar en moeke goot ketels waarm wodder en emmers kold wodder ien de kruwoagen. Ik ging ien huus om mien zwempak aan te trekken, ain met bonde kleuren en een rokje der aan. Ik zette der een keukenstoul bie om der ien te klimmen want hai mos nait omvalen. Hail veurzichteg klom ik der ien en lait mie zakken ien t wodder. Doar zat ik. t Rokje van zwempak waaierde wieduut. Wat n vremd gevuil. t Opdreugd cement dee mie zeer aan de biltjes. Ik mos wat verzitten goan. Handen aan de raand woar ook al dikke klodders cement op dreugd waren en veurzichteg wat omhoog en weer zakken loaten. t Was wel lekker met dat waarme weer mor as ik n beetje lekker leunen wol kreeg ik n zere rug want doar zat ook cement. Ik bleef der n schofke zo ien zitten mor wol der ook wel weer uut want allain is mor allain en lol is der den gauw of. Mor moeke haar der zo n waark van had om kruwoagen vol te moaken dus ik bleef der nog mor n pooske ien. Op n duur mos ik der toch mor es uut. Handen weer op schaarpe randen, halfslag draaien en hail veurzichteg weer op keukenstoul zain te kommen. Ik ken mie nait meer heugen of mie dat lukt is mor t zol wel want ik ken mie ook nait heugen dat het nait lukt is. Ik appte mien dochter terug dat oma vrouger ien n kruwoagen zat met wodder en kreeg een lachereg gezichtje terugstuurd. Wiezer heb k heur ook mor nait moakt. Wait zai veul ien wat veur tied wie groot werden mor dou ik dit verhoaltje opschreef mos ik der toch wel hail aarg om lachen. Nou das noeit weg want vroleke momenten worden aal minder bie tieden.

Ik heb n wondje aan mien vinger en dat dut mie denken aan hou moeke doar met omging toen ik nog een kiend was. As de wond begon te kloppen zee moeke: Most er met ien sodawodder. Ze kookte wat wodder, dee dat ien een beker en doar kwamen wat sodakorrels ien. As t allerhaitste der oaf was mos ik de vinger doar ien doun.
Eerst veurzichtig dat ik mie nait braandde en den wat langer. Ik keek er noar en zag dat er sliertjes ien t wodder kwamen. Moeke zee ja, t kwoad komt er al mooi uut.
Ondertussen moakte ze van een lapke stof een sluuf. Ze haar al meten hou laang er wezen mos.
As t verband er straks omging mos dizze sluuf hom schoon hollen.
Moeke pakte mien vinger ien t verband en dee veurzichtig de sluuf om de vinger en de bovenkaant van t lapke kwaam over boetenkaant van de haand en het koordje in het tunneltje bovenien strikte ze vast om mien polske. Zo kon t gain kaant meer op en ik kon alles der met doun.
Ik kon op schoul pen der met vasthollen en wond bleef mooi schoon.
Loater zag ik nog een klasgenootje schrieven met zo’n sluuf om de haand.
K Wait nog precies hou er der uutzag. Moeke haar hom moakt van ruutjesstof. Zwaart met wit, zo’n pepitaruutje.
As ik nou lees wat ik schreven heb denk ik bie miezulf. Wat was moeke toch vernufteg, ze haar overaal wel n middeltje veur. As we een schoafplekje haren dee ze doar boorzaalf op of as t aargens wat schraainde. En as wie verkollens waren moakte ze botter met broene suker veur t housten en mos je kokend wodder met citroen en broene suker as t haaitste der oaf was drinken veur t zwaaiten. Den zwaait je de zaikte deruut. En sabbeln op n pepermunt ien een zakdouk hielp ook voak wat.
Ik vroag mien man of hai het woord sluuf wel ken. En of hai ook met vinger ien sodawodder mos as hai een wondje haar.
Welnee zegt er, as ik zuks haar den laip ik der gewoon met deur, dat beterde wel weer. Hooguut es een plaister mor meer ook nait. As ik op n roestege spieker trapt haar den mos ik der wel met ien sodawodder want aans kon je fiet kriegen, as het tot op het bot deurging. Doar mos je wel met uutkieken. Volgens mie ben ik doar ook met noar dokter west. Dat was wel gevoarlek mor n wondje nee, doar kreeg je mor zo gain fiet van.
Toch heb ik ons kiender wel voak ien t sodawodder had met vouten as ik doar wondjes zag.
Mien schoonzuster dee zuks wel met een ienwaikmiddel. Vouten knapten der best van op en t kwoad ging der toch mooi uut.
Mor as ik nou op internet kiek bennen aal die middeltjes nou juust nait meer goud mor uut den boze. Snap je zuks nou?

Toevalleg zag ik op internet n foto van een sluuf op de faceboukpaginoa van een Afrikoan. Hai zugt der aans uut as die mien moeke moakte mor t idee is t zulfde. De Afrikoan bruukte hom ook veur n zwerende vinger. k Wis wel dat mien veurollers uut t boetenlaand kwamen, deupsgezinde vluchtelingen, mor dat ze doar van Afrikaanse gebruken oafwisten dat kon ik nait waiten.
Met toustemming van de man die de foto online zet het mog ik zien foto ook bie mien column gebruken. Ken joe ook even zain hou n sluuf er uut zugt.

Schreven vanuut t perspectief van n hollozie

Ik lig hier mien minuten vot te tikken op t bero van Thijs. Wat noeit gebeurt, Thijs het vergeten mie om te doun. Ik lig n beetje verstopt onder n stoapel kerstkoarten dij nog nait ophangen binnen aan de fleurege slinger dij over kaastdeur spannen is.
Net as ik denk dat t n saaie dag worden zel vlaigt zien koamerdeur open. Thijs griept mie en biendt mie om zien aarm. Hai hoalt fiets van t slöt en reest stad deur, vlaigt nog net deur t oranje dat host op rood floept. Oe, wat het er n hoast. Ik von t al zo roar dat er gewoon deurslaip dou zien mobiel lewaai moakte. Gusteroavond docht ik nog, nou Thijs, t is wel n loatertje veur dien doun. Ik von t traauwens heul gezelleg gusteroavend. Thijs zat op de proatstoul. Hai was bie de man dij er helpt met computer, n tachteger dij groag bie de tied blieven wil. Ze zaten nog even wat te drinken en Thijs vertelde over de cursus bibliodrama woar der al n pooske hen gaait. Ze hadden “de lege stoul” speuld.
Dat gaait zo, cursisten magen om beurten zeggen welke persoon uut Biebel ze groag op dij lege stoul hebben willen om zich ien dai persoon te verploatsen. Thijs haar kozen veur de engel Gabriël. Hai mos doun of Gabriël op de lege stoul zat en mog hom wat vroagen. Thijs vroug aan Gabriël wat er deur hom hen ging dou er dat jonge wichtje Maria vertellen mog over de geboorte van Jezus. De laaidster stelde veur om eerst ien Biebel te lezen wat Gabriël persies tegen Maria zegd haar.
Dou mos Thijs zulf op dij lege stoul zitten goan en mos er as Gabriël antwoord geven. De laaidster vroug aan Thijs, dij nou dus Gabriël was: ‘Gabriël, hest heurd wat Thijs die vroug? Denk es goud noa. Wat vuildestoe doust bie Maria kwaamst en heur dizze belangrieke boodschap brengen most? Doe stonst bie Maria ien huus, t wichtje was aan t koken, ze schrok van t licht en knipte met ogen dou ze die zag. Wat ging er dou deur die hen? Kenst dat aan Thijs vertellen?’
Ik zag Gabriël daip noadenken. t Was minutenlang stil. Dou slook er even en begon, zuver wat van zien stuk brocht, te vertellen: ‘Ik zag Maria veur mie, heur verboasd gezicht en noadat ik heur grout haar met dij hemelse woorden, drong t tot mie deur noamens wel ik doar was. t Moeilekst von ik om de boodschop zo over te brengen dat er niks verloren ging en dat t persies de woorden waren dij God mie metgeven haar. Om dit dudelk te kriegen, mos ik eerst weer ien contact kommen met God zulf. Toen ik mien aandacht bie Hom haar, bad ik stil om Zien hulp. Ien dat ogenblik brocht ik de boodschop over zo as dij mie iengeven werd. Ik was niks aans dan n schoakel tussen heur en God.’
‘Mooi,’ zee de laaidster. ‘Gabriël, wissel van stoul, den bist nou weer Thijs. Thijs, hou was dit veur die om even ien de huud van Gabriël te kroepen en te ervoaren wat t bezuik aan Maria met hom dee?’ Thijs keek de kring ien t ronde. ‘k Vuilde wat, dat ik nait eerder zo ervoaren heb. Hou zel ik t zeggen … n boetengewone vrede, woar k nait weer uut kommen wol. Ienainend kreeg ik deur dat t er nait om ging wèl ik was. t Ging derom wat God te zeggen haar en dat Zien boodschop overkwaam.’
De laaidster wilde waiten wat Thijs hiervan leerd haar. Weer was t n tied stil. Dou zee er dat t hom opvalen was dat de heule geschiedenis meer veur hom begonnen was te leven en veuraal dat hai de boodschop beter begrepen haar. Mainsttied wer ien zien beleven noadruk legd op hou ales gebeuren zol en woarom veur zo’n jong wichtje kozen was, mor nou was er meer bepoald west op de bedouling van t Kiend dat verwacht werd. Hai haar nou nog meer ontzag kregen voor de Koning dij verwacht wer en was ook slim onder iendruk van wat Maria op t end zegd haar.
De tachteger von t prachteg. Hai zee: ‘Wastoe mie vertelst jong, dat dut mie wat. Waist wat t is, ik zit al joaren met n lege stoul ien huus mor t is nog noeit ien mie opkommen om doar ain op zitten te loaten om mie es ien te verploatsen. Doe hest mie op n idee broacht. Ik zel gain dag meer allain weden as ik ain op dij lege stoul zitten loat. Biebel was veur mie al joaren n oafsloten bouk, der zat gain leven meer ien dou mien vraauw der nait meer uut veurlas. t Haar mie niks meer te vertellen, mor met dien verhoal kiek ik der aans noar. Der bennen genog biebelse personen dij ik wel es wat vroagen wil en as ik dat dou zo astoe mie dat veurdoan hest ken ik dat allenneg doun, den komt er weer wat leven ien mien huus. Wilst dij vroagen van cursus veur mie op de mail zetten, ik wait nou hou ik dij open moaken mot, haha.’
Thijs stoeft over stoep van universiteit, roakelings langs de versierde kerstboom op t plaain. Van achter de kerstboom komt n moagere kerel op hom òf dij hom wat vroagen wil. Thijs wil al zeggen dat er gain tied het en mompelt wat, mor den liekt het erop dat er zich bedenkt. Hai remt of, kiekt noar mie en zegt den tegen de man: ‘k Heb nog twij minuten”. Den zugt er hou de man der aan tou is. As hier nait vot ain helpt, den huft t nait meer. Hai pakt zien mobiel, belt 112, legt uut wat er loos is en woar der is. Hai zet zien fiets aan kant en boegt over dizze liekblaike man hen. Hai stelt hom gerust, trekt zien jas uut en legt dij over hom hen. Twij minuten loater is ambulance der ook.

Thijs ken kaizen, hai ken met noar t zaikenhuus mor hai ken ook zien college volgen. De man kiekt hom aan met zukke vroagende ogen dat er denkt, ik goa met.
Wat hobbelt zo’n ambulance. Thijs hold de man aalgedureg ien de goaten. Hai het alle handelingen van t ambulancepersoneel volgd en beseft dat ien dizze donkere doagen veur kerst wat bie hom ien bewegen zet is. Komt dat deur dij cursus, deur wat er met de tachteger beproat het, of komt t deur dizze vremde man dij wat ien hom wakker moakt? Met n schok veert er rechtop. Hai haar zich verploatst ien de persoon van n aander biebelverhoal. Der huft nait altied n lege stoul weden om je ien mensen te verploatsen. Hou haar de tachteger t ook alweer zegd? Der zat gain leven meer ien dat bouk. Aiglieks zol je t heule leven as n oefening ien bibliodrama bekieken kinnen. Hai kiekt noar de man, dij der nou heul rusteg bie ligt. Vernemt er t … zien ogen goan even open, lippen goan wat van mekoar. De ambulancebroeder nikt hom tou. ‘t Komt hailemoal goud met joe meneer, n beetje eten en n infuus doun wondern. Joe hemmen nait goud genog op joezelf paast, mor gelukkeg binnen der
nog mensen dij op tied aan de bel trekken. Ze worden wel es engeln neumd.’ Thijs komt veul te loat ien de les.
Zien buurman fluustert: ‘Versloapen? Magst dien hoar wel es kammen man, zugst er uut as n vlaigende Hollander.’
‘Gusteroavond loat worden,’ fluustert Thijs terug.
‘Even lekker deurzakt, zeker,’ gnivvelt zien buurman.
‘Och, t is mor hou je t neumen willen,’ laagt Thijs.

Met zien nije korte broek komt er veur mie stoan, n taauwke ien haand. “Woar is dit veur?”, vroagt er, ik wait wat er bedoult, k haar t al zain.
“Da’s extroa veur t ofzakken. Kiek, kinst er n strik ien zetten.” As wie korte broeken kopen is er altied hail dudelk. Ze motten goud strak zitten aans zakken ze of van pottemenee en sleudels.
Hai trekt zien schollers op, weer wat nijs.
“Nou,” zeg ik, “ons klainzeun het ook zukke taauwkes ien zien broekjes.”

Hai pruddelt wat en moakt hom uut de vouten.
As ik noar boeten kiek schait ik ien e lach.
Doar lopt er, opa, ien zien nijmoodse broek, net as ons klainzeun met schep ien haand.

t Was op n dag ien juli dat ons zeun bie ons op de kovvie was. Hai haar t over Boris Johnson, dij haar t volk tousproken dat ze nait te dik worren mozzen. Hai haar zulf corona had en was de zörgverlainers hail dankboar dat er der deurhen kommen was. Hai was zulf ook goud aan de moat en dat was nait goud veur t herstel van coronapesjenten. Ons zeun keek der hail overtuugd bie en ik vuilde mie aansproken. k Haar de teugels op dat gebied oareg vieren loaten en was onderhaand ook veul te zwoar. k Ging vot op weegschoal stoan en zag tot mien schrik dat mien streefgewicht beheurlek overschreden was. Dit mos aans.

k Ging koamer weer ien en zee tegen ons zeun en mien man: ‘Ik begun vandoag nog. k Stop met ale lekkers en eet allain nog gezond.’
Ze keken mie aan of t ien Keulen dunderde, mor ze zagen aan mien gezicht dat k t mainde. Ons zeun begon direkt enthousiast te proaten: ‘Hail goud mamme, en den nait denken van ik maag dit nait en ik maag dat nait, mor positief denken aan t nije figuur dat derveur ien de plak komt, en denken: ik kin t! Staarke wil en derveur goan om je beter te vuilen.’
t Is nou feberwoarie en k heb noa dij dag nog gain gebak, koekjes, kouk, sukkeloa, chips, ijs of snoepkes meer had. As k zin aan wat haar, pakte ik fruit, neuten, n gekookt aaike of n dreuge cracker.
Ale doagen goan mien man en ik n end wandeln of fietsen en weegschoal gaf vandoag 68 kilo aan.
Dat is tien kilo minder as op de dag dat ons zeun zien peptalk hail.
En hou ik mie nou vuil? Veul lieneger. Kleren zitten weer lekker, en as k ien spaigel kiek, zai ik weer n mooi figuur. Dat dat mooie figuur bie mie heurt, kin mie nog ale doagen bekoren.

Of ik dat boukje nog heb van ‘A is n aapke dat eet uut zien poot’, vroagt mien dochter op Skype. Sinds ze zulf moeke is, interesseert ze zich veur alles wat leerzoam is veur heur kiendje.
Oef, den mot ik toch echt even zuiken.
‘Zel ik de laptop den mor even overnemen’, vroagt mien man, want dat gaait wel n poar uur duren volgens hom. Hai ken mie al wel n beetje noa 40 joar traauw.
Ik goa eerst op kaast òf woar t olle speulgoud ien ligt. Den n speurtocht ien ienloopkaast op hoogste planken. Stofzoeger der uut, krukje der ien, vanòf de kruk zug ik n grode plestiek puut.
Met mien schat ien handen stap ik van kruk of en loop noar koamer met meer licht.
Aaach, t loopknientje van ons dochter, dij nam ze met noar winkel dou ze zo’n lutje wichtje was, aan n taauwke achter heur aan. Loater bon ze t aan pakjedroager vast en stapte om e hoaverklap van t fietske òf om t knientje weer rechtop te zetten. Ik zug heur weer veur mie. Zo laif.
Heur schoentjes van dou ze anderhaalf was, nog heulemoal as nij, ze laip al met elf moand.
n Holten rammeloar; twij kertonnen boukjes; t eerste knuffelbeertje, van mien moeke kregen; n deur ons dochter op legere schoul borduurde knuffel met zelfde kleur hoar als zai het en n pop van zaachte roze flanel zunder lief mor met n rond kopke, doukje om kop, twij knuppen as aarms en de punt zunder knup versierd met borduurde blomkes. Mien vriendin het t popke op n kursus moakt. t ABC boukje zit er nait bie.

Weer trug noar kaast met old speulgoud.
Kruk uut ienloopkast, stofzoeger der weer ien, kruk veur speulgoudkaast, ligt doar nog n boukje tussen van dij moat? Even trekken, joa, k heb hom!
Met alle kienderspul trug ien koamer probeer ik mien laptop weer ien te palmen om antwoord te geven op skypevroag van ons dochter.
Hai geft mie hom trug veur dizze belangrieke actie.
As er zich weer verdaipt ien zien, webstee klinkt t skypegeluudje van n nij bericht.
Ik moak n mooi stilleven van alle schatten die k vonnen heb en leg t op foto vast. Dij stuur k met droagboare telefoon noar dochter. Weer nije skypegeluudjes.
Mag k nog even? Ik mag.
‘Oh echt?’ Ze is bliekboar heulemoal verrast dat ik t boukje nog heb.
En ook slim bliede, lees ik deur de volgende berichtjes hen.
Tut en de klaaine kertonboukjes bennen van heur bruier, de rest is van heur.
Ik vroag mie òf wel of wat tut is, mor mien man wil laptop trug en ik mail t heur met telefoon.
‘O, dat is de pop zunder lief.’ Of ik alles wat van heur is, bie ons eerstvolgende bezuik aan heur metnemen wil. Ik stop heur spul ien de puut en baarg t aander weer op. Tut, noeit van heurd, t goeie woord schot mie ienainend ien t zin. Antroposofische pop. Wat n mond vol ook. Gain wonder dat ze der tut van moakt het.

Zundagmörn 15 september bie t kovviedrinken noa de kerkdainst, was t eerste wat n gemaintelid tegen mie zee: ‘Staaist ien de Woarhaidsvrund! n Aankondegen van
dien bouk, met n stukje uut t bouk der bie over de L van Lazarus.’
Ik haar net n hap van mien kouk ien e mond en ston letterlek met mien mond vol … Dou de hap vot was, kon k mien verblufte reaksie uutbrengen. Wat n verrazzen! Ik ken dat tiedschrift en wait dat t ien ons gemainte n baarg lezen wordt. As ain hom uut het, legt dij hom op leestoavel bie iengang van kerk, zodat n aander der ook nog van genieten ken.

t Bouk ston n tiedje leden ook al aanprezen ien Eilandennieuws. Ien Zeeland hailemoal. t Wordt al goud verkocht, veul as kroamkedo of bie deupen, mor ook n baarg opa’s en oma’s schavven t veur heur klaainkiender aan. k Bin best verguld met aal dij aandacht veur mien kienderbouk.
Veur wel t nog nait heurd of lezen het, mien kienderbouk is op 4 juni 2019 uutgeven deur KokBoekencentrum en ligt nou ien t haile laand ien de boukhandels. t Hait Mijn Bijbels ABC Van Adam tot Zegen en bie elke letter van t alfabet staait n klaain gedichtje over n persoon of thema uut Biebel. Sanne Miltenburg het bie elke tekst n mooie taiken moakt. t Is wel ien t Nederlands mor n goeie Grunneger kin t zo omzetten onder t veurlezen.

https://www.eilandennieuws.nl/reader/2253/84471/voor-jou-gelezen-van-adam-tot-zegendierenvriendschappen-en-een-herinneringsboek