Zandinga, Fre

Hai haar der nog nooit eerder hìn west. Dat huifde ook nait, want moeke haar hom zulf aaltied t hoar ofknipt.Dat dit nait altied even goud lukt was, wos hai nait, veurdat opoe der n moal wat van zegd haar.”Wicht”, zee ze, dat zee ze aaltied tegen zien moeke: “Der zitten ja apmoal hakken in, zo kinnen je lutje jong nait bie pad en weg lopen loaten. Goa nou mor ais mit hom noar een “echte kapper.”En zo kwam t dat hai nou veur n haile grote gloazen deure ston. Hai was n beetje zenewachteg. Wat zol hom doar te wachten stoan achter dij deure…. Rezeluut greep moeke klink van deure, pakte jong bie t haandje en stapte noar binnen. “Goedemiddag,” zee n mevrouw mit n laange widde jaas aan. t Leek net n dokter en doar mos hai nait veul van hebben, want dij haar hom ais n moal goud zeer doan en dat was hai nog nait weer vergeten. “Dus deze jongeman moet eens netjes gekapt worden?” Hai schrok zok lamlendeg. Doar haar je de ellende al. Gekapt worden ! Hai was toch gain boom ! Lip hong hom al op haalf zeuven. Dat mìns wol hom mit n biel haauwen, zeker net as toun pa ol appelboom omkapt haar. Dat nooit ! En hai begon mie doar toch te brollen dat heuren en zain joe vergong. t Was nait mooi meer. Moeke en dijkappersjuffrouw snapten der niks van. Ze wollen hom op n grode stoul hinzetten, mor dat kregen ze nait kloar, want hai huil zok net zo stief as een plaank. Ze kregen hom nait op dij stoul, nog mit gain tien peerden. Wat ze ook tegen hom zeden, der was gain laand mit hom te bezaailen. t Ging nait deur ! Op den duur haar hai haile kapsalon op kop stoan. Elkenain kwam kieken wel of doar wel vermoord wer. Op t lest het moeke hom mor weer mit noar hoes nomen En toun moeke hom in keuken op een stoul zette, hom een handdouk om dee en mit n gewone schere zien hoar begon te knippen, was der niks aan de haand, want moeke dee t mit n schere en nait mit n biel!

t Was feest op schoul. Der was ain joareg. Franske was zes joar worren. Hai haar der al nachten nait van sloapen. En vandoag was t din zowied. Dou hai vanmörgen tou bère oet stapte,was t nog duuster. Pa en moeke sluipen nog. Hai mos nog wel n uur op zien ok wel. k Heb in elke baal n stokje stoken mit n vlaggetje der aan. Din kriegen je gain vette vingers as je aine aanpakken.”
Op schoul wer der oetgebraaid aandacht aan Franske schonken. Hai kreeg n mutske op kop mit n grote ZES der op. Hai mos op juffraauw heur stoul stoan. Ale kinder zongen van: ”Lang zal hij leven in de gloria.” Dou mog hai mit Johan en Kees klazzen rond. Bie groep vaaier ging t veur de eerste keer goud mis. Hai huil schoal mit bitterbalen schaif, haile brut lag op grond. Mit heur drijent lagen ze op knijen om boudel weer bie mekoar te kriegen. Of zai ze apmoal weer vonden hadden, wozzen ze nait pesies. Zai wazzen tel al laank kwiet. In gaang brak hai bainen sikkom over n jaas dij op grond lag. Hatsekidee, doar ging t haile spultje veur twijde keer. Dou noar groep zeuven. Meester haar zok der al n lekkere baal oetzöcht.

Net dou hai om in mond stoppen wol zee Kees: “Dij motten joe nait opeten meester, want der zit n hoar aan.”
“Hou kin dat din wel?” zee meester. “Nou meester,” zee Kees, ”Franske is n moal of wat mit haile boudel over de kop vlogen. Ale balen lagen op grond.” Inainent haar meester gain zin meer in bitterbalen. Hai was op dieet, zee hai. Hai mog gain vet eten hebben. Drij jongens keken mekoar veulbedudend aan. Ginnegappend gingen ze klas weer oet. Omdat meester gainent pakt haar, haren zai nou nog net zes balen over. In gaang hebben ze boudel eerlieks verdaild en hebben ze der lekker van smikkeld.

Elke dag om haalf vaaier as schoul oet was, ging t lutje wicht noar hoes. Moeke haar din n stoetje mit n kopke melk veur heur kloar stoan.Dat mos ze aaltied eerst opeten en opdrinken.
Din mos ze noar ol vraauw Stoal,dij woonde schuun tegen heur over en doar mos ze din kraant hìnbrengen.Zo ging dat elke dag. t Lutje wicht von dat haildaal nait slim. Ol vraauw Stoal haar n tromke mit zuutjes en doar mog ze din aine oetzuiken.Dat was nait makkelk. Aal dij zuutjes leken apmoal gelieke lekker. Bie ol vraauw Stoal was t nog n beetje olderwets in hoes.Olle stoulen en n grode toavel mit n zwilk erop. t Rook ook aans as bie heur aigen moeke. t Rook aaltied noar eterij, mous of stamppot kool en noar petreulie Ze von t ol mìns zulf ook hail olderwets. Ze haar aaltied n laank swaart klaid aan mit n bloumkesschoet veur en hail olle pantovvels om vouten. Ze was haaildaal kroes in heur gezicht en op heur handen. t Wazzen net golfkes op t wotter. Mor gezelleg was t, hail gezelleg. Ze pruiten aaltied twij laangen en twij körten.

Mor guster was t aans. Moeke ston heur bie deur al op te wachten. Er was gain stoetje, gain melk en moeke haar troanen in ogen. “Huifst nait noar vraauw Stoal,” zee moeke. Dat was ja roar, aans aaltied wel en nou nait? Wat is der din? “Vraauw Stoal is gusteroavend op bère goan,” zee moeke, “en ze is nait weer wakker worren vanmörgens.” t Lutje wicht begreep dat nait. Hou kon dat nou? Ie werden toch elke mörgen weer gewoon wakker en vraauw Stoal naait? “Nee,” zee moeke, “vraauw Stoal is sturven” Toun begreep ze t pas en ze ging hail stil boven op heur koamertje zitten mit heur broene teddybeer dicht tegen zok aan. Ze mos aal mor aan ol vraauw Stoal denken.

Een dag of wat loater, snommedags om twij uur zat t lutje wicht op schoul. Ze heurde nait wat juffrouw zee, nee, ze heurde klok luden en dou ze tou roam oetkeek boetendeure, zag ze n grode swaarte auto hail langzoam veurbie rieden mit apmoal minsen
derachter. Moeke was der ook bie. Nou kon ze nooit meer noar ol vraauw Stoal om kraant hin te brengen!

“Remko, Remko, eten!” Moeke ston in achterdeur te roupen. Zai keek om t hoes tou, moar gain Remko. Altied was jong in de buurt en net tegen etenstied ging hai weer aan swin. Zai ruip nog n poar keer. Gain Remko. Nee, ook gain wonder, want Remko zat in t gruinlaand net achter n haile dikke gruine kikker aan. Hai kon hom nait kriegen, want dij kikker wupte mit grode sprongen deur t gras en dook op t leste mit n plomp in n braide sloot. Verdikkemie, mis! En hai haar om ja sikkom te groazen. Hai keek om zok tou of der nog meer kikkers wazzen, moar hai zag gainent meer.
Misnougt dee hai baide handen in buuts, draaide zok om en luip op hoes aan. Torenklok sluig zes uur. Zes uur? Verdorie din was hai al weer veuls te loat, want om haalf zes mozzen ze waarm eten. Hai zette sokken der in en zwoar achter de poest smeet hai achterdeur open, vloog schuur in en dat noar keuken.
Pa, moeke en zien lutje bruiertje zaten nog bie toavel, t eten was al op. Allennig bruiertje haar nog n flotje zoepenbrij veur zok stoan. “Bist weer mooi op tied,” zee pa. ”t Eten is al op.”
“Joa moar ik heb ja zo’n honger,” zee Remko. ”Din most moar kommen as moeke die ropt,” zee pa.

“Moar ja, as je dat din nait heuren.”
“As t wat eten wilst, most die moar n poar hompstokken brood smeren,” zee moeke en begon toavel of te roemen. Remko luip noar keukenkaast en dee deur open. “En nou lopst mie alweer mit dien voele stevels over mien schone vlouer hin. Oet, dij stevels!” zee moeke.
Remko luip weer noar schuur en begon zien stevels oet te trekken. Linker wol wel, moar rechter zat oareg vast. t Was of dij stevel zok vastzoog om zien vout.
Hai dee schuurdeur open en zette zien hak tegen druppel aan en dou moar sjorren. Joa,der kwam al wat bewegen in. Nou n moal of wat goud schoppen en doar vloog stevel hom van vout of. Liek omhoog! Rinkel de kinkel klets bats boem! Remko zien stevel vloog dwars deur t dakroam van schuur hin en bleef op dak liggen. Glas kwam omdeel en lag deur haile schuur hin. Remko ston stief van schrik in deur. Hoerekerel, nou was de gört goar. Pa kwam der al aan broezen, greep hom bie kladden en zee: ”En nou veur straf zunder eten en mit blode vouten op bère!”

Zol dat nou woar wezen? Kinder wollen t eerst nait leuven. Moar elkenain zee t en din zol t ja wel zo wezen.
Der kwammen twij nije kinder op schoul. Twij wichtertjes. Dat was op zokzulf gain sinekure, want der kwammen wel ais voaker nije kinder.

Moar dit moal was t wel wat biezunders.
“Dij twij wichter, binnen dat Sinezen?” zee lutje Hindek.
“Joa zeker mien jong,” zee meester tegen hom.
Hindek von dat hail spannend. Twij Sinezen, hai haar nog nooit echte Sinezen zain. Sommege lu zeden dat ze geel wazzen, moar doar leufde Hindek nait veul van. Geel, net as zien knarriepietje zeker, dat zol ja n maal gezicht wezen.

Op t schoulplain was n oploop. Ale kinder stonden op n kloetje bie n kander en koakelden as hounder dij net n aai legt haren.
Doar was wat loos. Hindek der op òf en joa heur, midden maank ale kinder luipen vaaier vrumden. Twij lutje wichter, n mevraauw, dat zol heur moeke wel wezen, docht Hindek en ook nog n hail ôl opoetje. Dij luip al krom van olderdom.

Ze wazzen wat zenewachteg, von Hindek, want ze deden aans niks as lagen.
Nou eerst ais even kieken of zai ook geel wazzen. Nou, dat vol hom smereg tegen. Zai zagen der hoast net zo oet as aandere kinder. t Leek hom hail schier tou.

Inains zee dij opoetje wat tegen dij twij wichtertjes. Hindek schrok der van. Wat pruiten dij minsen ja roar. Konst der gain woord van verstoan. Zol dat nou Sinees wezen? En zollen dij baide wichtertjes ook zo proaten? Mien gomkesdoagen, din konnen ze mekoar ja nait verstoan. Hou mos dat din dammeet wel as zai in klas zaten, want meester kon vast ook gain Sinees, docht Hindek.

Dou schoul aanging zee meester: “Hindek, ik heb nog n toaveltje over en dij wil ik bie dienent aanschoeven, din kin dat aine nije wichtje bie die zitten en din most doe heur mor n beetje vertellen hou alles hier raailt en zaailt.”
Hindek von dat hail schier, hai haar der n kleur van. Allain, hou zol dat worren mit dij proaterij, hai kon ja gain Sinees.

Meester gaf beurten mit oardriekskunde en hai vruig ook wat aan dat nije wichtje. Zai antwoordde in keureg Nederlands en zai wos al n hail bulde van Grunnen en Vraislaand, hoast nog meer as Hindek zulf.
Dat was ja n mitvaalder, zai kon twij toalen proaten en Hindek von dat hail knap van heur. Moar, ho ais even, ho ais even, hai was ja niks minder. Dat kon hai ook, schoot hom inains in t zin. Hai kon ook ja twij toalen proaten. Joazeker!
“Ik kin ook twij toalen,” zee Hindek tegen t Sinees wichtje.
“O,ja?” zee zai.
“Joa,” zee Hindek: “Nederlands en Grunnings”.