Schaarmgekte
In t stille niksdoun van loate middag op drij jannewoarie overvaalt mie n gevoul van leegte, woar k nait recht weg mit wait. Smörgens binnen wie over snijprutwegen nog noar Sapmeer reden veur wat bodschoppen, snommedoags heb k via t videobelsysteem onze kaggel weer aan de proat kregen en nou k aan t ìnde van de middag kommen bin, brandt de kaggel as n tierelier en stoa k zulf mit n pokkel vol levensmoud, barstend van energie in standje woakvlam.
t Woarom is mie nait dudelk. k Huif niks, der komt gain veziede, de hond het zien rondjes deur snij en bagger al lopen en mit niks op t pergram, word ik ongevroagd op n zachtfluwailen golfstroom mit verlaidelke kleuren en oorstrelende meziekklanken wegvoerd noar Rustland.
Veur de lezer n pas-op: Leste woord van veurege zin groag langsoam en in twij lettergrepen oetspreken. Je moggen nog ais denken, dat ik noar n Grommende en Onverzoadegboare Beer in t Oosten vlogen word.
‘Kist rust nemen om zo weer in de geduld-modus te kommen,’ beschikt bemuizuchtege Brammetje Beterwaiter mien onverwachte raaize.
‘Mor van rust wor k ongedureg,’ woarschaauw k hom nog.
t Is aal omsonst.
Woar k terechte kom?
t Is n vertraauwd beeld, dat zok veur mien ogen oetspraaid.
Zo zai k postbode Maaier, dij mit twij dikke fietstazzen vol, net begonnen is mit zien ronde langs t daip. Hai wait, dat veul mìnsen noar hom oetkieken, ook al binnen der genog lu, dij nait zitten te wachten op de braif dij hai op matte plovven let. Lieden en laifde wizzeln mekoar òf.
Op grote vaarsprong, midden in t dörp mout hai even wachten op bodewoagen van Middel. Dij het zien peerd veur woagen spand en is net van hoes vertrokken en op weg richten Winschoot. Hai wait, t wordt n laange dag, mor t peerd wait gelokkeg van heg en steg. Zulvens stopploatsen binnen hom bekìnd. Ook n bodeman mout òf en tou even de tied nemen kinnen veur n kop kovvie of n borreltje.
Bie t grote grasveld achter school zai k n jongkirrel n klaain, gloazen hokje binnenstappen. In ain haand het hai n pepiertje, in aander haand n kwartje. Zuiken in telefoonbouk huift nait en as t kwartje valen is, wupt hai zenuwachteg van t ain op t aander bain. As e ketakt het, veraandert zien zörgelke oetdrokken van t gezicht en k zai hom òfwizzelnd kwedeln en den weer luustern. Mor ain kwartje duurt nait laank en t gesprek veuls te kört. Op weg noar hoes denkt hai: Meschain is t beter n braif te schrieven.
Tied van dou en nou verschillen in veul opzichten. Ofst wilst of nait, wie zitten aingoal boven op t nijs. Onontkomboar. Krantenjongens en -wichter brochten snommedoags Winschoter kraant rond. Pabbe las kraant pas noa t oavendeten, ook al brocht Winschoter aiglieks al gain nijs meer.
Ik bin langsoamaan beetje bie beetje mitgruid in dizze (r)evolutie, mor voul mie voak nog n touvallege pazzant in n vrumde, roazende wereld.
Veur de jeugd is dit de normoale werkelkhaid. Zai lagen mie voak oet, as k over vrouger begun. Begriepen ook nait echt, hou t leven der dou oetzag. Benuimen t as olderwets en k wil nait in dezulfde val trappen as mien voader, dij k t zulfde verweet. Dus hold ik mie stil, mor k bin gewoon van twij werelden en leef in baaide. Loop den ais, net as vrouger aan landskaant en den over brogge noar aanderkant daip. t Zol nait bie mie opkommen om net as Munchs hoofpersoon midden op brogge te blieven stoan, mit handen op baaide oren en hail haard begunnen te bölken, dat Daipsters en Anerkaantdaipsters bienander kommen mouten.
Ik kin n bult van klaainkinder leren. Mien schaarmgebroek is net as k vrouger dee, in princiep nait aans as t schrieven in n schrift. Zai leren mie wat daiper te goan dan t oppervlakkege. Soms zit ik in de riege noast heur en dou – in daipe stilte – net as zai. Tikken, schoeven, vegen.
k Bin benijd hou zai over 50 joar op heur klaainkinder reageren goan en aansom.
