Feestdoagen aans as eerder
Ik denk dat elk feestdoagen niks vonnen as eerder. Mor dat ligt heufdzoakeliek an dij virus dij overaal rond dwoald, en veulen angript.
Toch hoop ik dat elk nog wat schiers der van moakt het. Woar je ook wonen.
Veul overlast van vuurwaark hebben wie nait had.
Mor hou dan ook, verveling slacht tou, bie jong en old.
Vuurwaark is der nait altied west rond joarwisseling, of wel dan?
Bie wisseling van t joar is een old haidens gebruuk overblevem oet tied van Olde Germoanen.
Net as oorsprong van t vieren van aander gebeurtenissen.
Men was baang dat t altied donker blieven zol, bomen zunder bloaren. Doorom vereerde men de Sparreboom, bleef joa altied gruin.
Men wol de donkere doagen votjoagen, veur heur waren t boze gaisten dij dat veroorzoakten en dat verjoagen deden ze mit hail veel lewaai en vuur. En hoopten zo t licht en t veurjoar weerom te hoalen.
Aigenliek is dat oorsprong van t carbidschaiten en t vuurwaark.
Bie al dat lewaai en vuur offerden ze ook vai om de goden goud te stemmen.
Loater ging men der ook van eten. Dat doun wie joa nog; Euliebalen, Knieperties, Rollegies en nog veul meer.
Grode vuurbulten wazzen ook tot op dag van vandoag overal te vinden ja. Mor dij haren ook nog aander bedoulen.
Ikzulf was voak tegen Oostduutse grens, doar haren ze grode vuren om ‘Druben’ (aandere kant van grens) te loaten waiten wie bennen jullie nait vergeten en der komt oeit n aandere tied.
Houveul joar hebben wie zulf nait metdoan met grode vuren op alle plainen in Stad.
Nait allain Kaarstbomen mor ook aander holt wer opstookt. Mag tegenwoordig nait meer, luchtvervoeling en te gevoarliek.
As kind zag ik voak dat t vuur op t plain zo hoog ging, dat laampe van stroatverlichten der van knapte.
Elke eerste waarkdag kwam der n auto van gemainte om der weer nije laamp in te draaien.
En wat docht je van dat slepen.
Alles wat lös en vast ston wér votsleept. Groot of klain alles. Van pleetönnetjes tot mizzewoagens.
Bie ons in Hoogkerk haar burgemeester vlaagemast, grif haren ze der wel 20 herenfietsen omtoulegt, ain grode stoapel.
Op dak van schoulen ston voak wipkoare vol met mizze. Alle pleeemmmers waren verzoameld en aargens hénzet.
Op Nij-joarsdag zag je veul kirrels in heur schiere pak om pleeemmer op te zuiken. Eerder konnen ze ja nait poepen.
t Gobbelde der wel ais overhén, as ze den in kerk zaten hong der dudelk n pleelucht.
Allemoal ook om de kwoade gaisten in de waar te brengen.
t Lewaai woar de Ole Germoanen de kwoaie gaisten met verjoagen wollen deden ze ook met allerlij veurwaarpen, kedels, pannen, en wat docht je van swienebloazen dij ze op n pot spannen haren woar ook wie nog met stok een verschrikkelk geluud met oetkregen. Foeke Rommelpot nuimden ze dat.
Vellen op kedels sponnen as trommels, aigenmoakte hoorns, en Ramshoorns.
In Twente, Drenthe en Oost Grunnen dut men dat nog met aigenmoakte Midwinterhoorns.
Ik heb zulfs nog metmoakt dat mien Pa om middernacht op òljoarsdag mit zien zinken scheepshoorn mit messing mondstuk veur boerderij gong stoan en bluis der steveg op, twijmoal en luusterde dan.
“Heurst wel?” zee e tegen mie, en verdold hail in verte was der n aander dij dan twijmoal bluis.
Dat dee e n poar moal veur en achter boerderij.
En zo moakten ze kontakt mit mekoar en bluizen zo donkerte weg. Meschain wel wat om weer in te voeren, wel wait wat t opleverd…
Was dat bie joe ook zo?