Kant, Marian

Taande Jaantje was aaltied al n roar mensk west. Minzent dat vonden Klaas en Ineke. Jan en Tinie vonden heur domweg gek. En wie Kees en ikzulf vonden heur gewoon n beetje biezunder. Ik haar aaltied een beetje meedlieden mit heur.
Kees zee voak tegen mie, “Janneke, taande het een huil goud haart.” En dat was zo, ze haar aaltied t beste mit een mens veur. Minzent dat zee ze, mor heur baangeghaid veur alles wat n mens overkommen kin was veuls te slim.

Ik was vieftien toun ze n keer tegen mie zee, “Janneke, doe krigst n naaimesien van mie, din kinst naaister worden en huifst nait aal doage op pad noar n betrekken tou.” Want t was joa veuls te gevoarlek elke dag noar t waark tou.
Van dij naaimesien heb ik joaren plezaaier had, aal klaaier van mien kiender heb ik der op naaid mor ik bin echt gain naaister worden.
Ik mout ter nait aan denken, naaien mout wel dieverdoatsie blieven.

Taande kwam deur nait meer oet, dat von ze veuls te gevoarlek mit aal dat roazende verkeer bie pad.
Nee, ze kon beter lekker thoes zitten, kaggel nait te waarm steukeln, want doar kon ja braand van komen.
Wotterlaaiden kon je beter ofsloeten want as de laaidens knappen zollen, wer joen hoes ja zo nat. Ainmoal in de week eventjes de hoofdkroan open en n poar emmers oftappen was toch mans genog.
Taande was beslist gain voel om de kop, mor mit n emmer wotter kon ze hail wat hemmeln.

Aigenliek kon ik ook nog wel n hail klaain beetje mit taande mit vuilen. Nait dat ik baange in de wereld ston, mor ik wol toch wel aaltied de zeggenschop over de dingen hebben. Zo mor domdriest aargens op aangoan dee ik nait geern.

Moar nou was taande wat aan t sokkeln roakt. t Leek nog wel nait zo slim te wezen, mor op heur leeftied wait je ja mor nooit.

Vandoag zol ik weer eventjes bie heur kieken goan. Bie toerbeurt gingen wie noar heur tou.
Guster was Tinie bie heur west, toun haar ze al eventjes weer in stoul zeten en dus zel t ducht ons wel löslopen.
Groot was mien schrik din ook tou ik zag dat ze de gedienen nog dicht haar. Deur zat stief op slöt.
Mit trillende vingers muik ik deur open en gong noar binnen.
Ik stapte keuken in, mor gain mìnsk te zain. Toun luip ik noar sloapkoamer tou.
n Zaachte stem zee: “Bist doe doar Janneke?” Ze lag schaif in bèr. Ze greep mien haand beet en pebaaierde nog wat te zeggen, mor glee nog meer opzied en bluis heur leste oam oet. Ze was overleden.
Op t eerste ogenblik wos ik nait wat te doun. Mor tou ging ik dokter woorschaauwen.
Ales ging n beetje bie mie laangs. De dokter kwam, de begroafenisondernemer en de aander femilieleden.
“Trek die t nait zo aan,” zeden ze aalmoal teegn mie, “taande was sikkom negenteg joar.” Dat wos ik aalmoal wel, mor toch, ze was n dail van mien leven west en dat was nou weg.

n Week loater dou de begroafenis achter de rogge was, begonnen wie om heur hoeske te ontroemen. Achter in de kaast stonden n poar olderwetse blikken trommels. “Smiet mor weg,” zee Klaas. Mor wie wollen toch eerst even kieken of der nog wat in zat.
t Zol wel nait veul deegs wezen, mor je konden ja nooit waiten.
Verboasd keken wie noar de inhold, der zaten wat braifkes in en n pampieren pude.
In de pude zat geld, veul geld, aal biljetten van viefteg euro.
Op ain van dij braifkes ston, “Kinder, dit is veur joe, verdail t mor.” t Was wel n poar doezend euro.
Toun vuil ons oog op n aander braifke. “Laive kinder”, ston der boven. “Ie maggen hailendal zulf waiten wat je mit mien spullen doun goan, mor ik heb veur n poar dingen n biezundere bestemmen.
Mien klok is veur Klaas, omreden dat hai zo hail goud wait wat dij weerd is en omdat hai doarom ook aaltied zo voak bie mie op klòkke keek hou loat t was.
Het teeservies is veur Tinie. Tinie spaigelt zok ja zo groag in t glanzende porselaain, ze kikt der aaltied noar.
En din mag Janneke mien wandelstok hebben. Kind moak der goud gebroek van, blief nait zo as ik aaltied in hoes zitten.”

Klaas en Tinie keken n beetje beschoamd. Haar t der zo dik op legen dat ze dij dingen zo mooi vonden?
Moar toun ze heurden dat ik de wandelstok kreeg, mozzen ze lagen. “Nou Janneke,” zeden ze, “doe haarst aaltied zoveul begrip veur taande en wat krigst as daank, heur olle wandelstok.”
Moar ik kreeg n kloet veur haals, ik kreeg nait allinneg heur stok, ik kreeg veul meer, ik kreeg de vrijhaid om laange wandeltochten te goan moaken. Dat haar ik aaltied al groag wild, mor op de ain of aandere menaaier kwam t ter nait van. Ik haar aaltied wel oetvluchten woarom t nait goud oet kwam.
Taande haar dat vuild, misschain haar ze dat zulf ook aaltied groag wild, moar deur heur angsten was ze der ook nooit aan tou kommen.
En op dizze menaaier scheen ze te zeggen: “Tou mor kind, leef zo as doe dat wilst en loat die nait weerholden deur zörgen.”
“t Is hail goud zo”, zee ik en mos n beetje lagen.
Meer heb ik nait zegd, ze zollen t toch nait begriepen. Mor ik haar t gevuil of taande Jaantje even hail dicht bie mie ston.

Smörns om zeuven uur zaten wie al in de auto. t Feest begon om ain uur, mor ja, der waren voak files op de weg noar Rötterdam en doarom haar ons schoonzeun Evert zegd: “Wie vertrekken op tied, din kin we onderweg ook nog even aargens aan om kovvie te drinken.”
Ik zat mit mien oldste dochter Trieneke achterin, soamen met heur twij kinder. Kees, mien man, zat noast Evert veurin de auto mor echt in feeststemming waren wie nait, want wie zaggen der nait oet, wat mozzen ze wel van ons denken.

n Poar moand leden haar ons dochter Martje, dij in Rötterdam woont zingend van vreugde belt. “Koen en ik goan traauwen op 15 november”, ruip ze deur de telefoon. Wat waren wie bliede veur t stel.
Wie stakken de koppen bie mekoar en gingen aan de slag, der mos n mooi kado kommen, der wer n prachtege kadomand in mekoar zet en der wer een map moakt mit aalmoal laive felisitoatsies, gedichten en taikeningen erin.

En zo gingen we mit nander op stap noar Rötterdam. Wie duurden mekoar nait aankieken, wie konden der wel niks aan doun, mor t was toch om joe dood te schoamen zoas wie der oetzagen.

Even veurbie Zwolle ging t al mis. Politiecontrole. Mainsttied n fluitje van n cent mor dou de agent ons zag, zee hai bars: “Woar goan ie hin?”
“Noar n bruloft” zeden wie.
“Doar kom je zeker vandoan,” gromde de agent. Én wat héje toun wel oetvreten”.
“Eerlieks woar agent,” zeden wie, “wie kommen gewoon van hoes en goan noar n bruloft tou.”
“Mie hol je nait veur de gek,” zee de agent. “Mitkommen noar t buro.”

Der zat niks anders op, wie reden achter de politie aan Zwolle in. Doar begonnen ze ons direkt te ondervroagen. “Ie binnen zeker betrokken west bie dij vechtpartij in stad Grunnen, ie dochten zeker dat je der wel gaauw tussenoet kniepen konden. Mor gelokkeg hebben we joe al te pakken.”
Wat wie ook zeden, ze wollen nait luustern.
Pas noa aanderhaalf uur kregen ze een telefoontje dat de lu van de vechtpartij al in Azzen oppakt waren.
Noa veul vieven en zezzen moggen wie endelk goan.

Toun gaauw in d’auto noar Rötterdam, as wie nog mor op tied kwammen. Wie haren t swait in handen. Mor om tien veur aine reden wie toch stroate bie heur in.
Toun we binnstapten keken ze ons aalmoal hail verschrikt aan. “Wat is dat wel,” ruipen ze. De olders van Koen zagen der aalbaaide keureg oet. Ik zag ze denken: “wat een zootje ongeregeld is dij femilie van Martje”.

Wat was t nou het geval, n week leden kreeg Evert n ongeluk op t waark. Deur de dikke störm dij der toun was vuil hai mit zien gezichte op n schaarpe raande van n vrachtwoagen. Hai luip n flinke snee op dij hecht worden mos bie dokter. Binnen n poar uur wer zien oog ook verschrikkelk dik en haar ale kleuren van de regenboog. Hai kon mor mit ain oog kieken en leek op een bokser dij knock-out sloagen was.

Twij doage loater kreeg ik n pienleke mond. Mien lippen zwollen hailendal op.
En tot overmoat van ramp brak bie Kees vanmörn een taand oet zien gebit. Verder was hai stief verkolden en t woater luip hom aalweg oet de ogen.

Wie konden t ja nait helpen, mor wie wollen wel deur de grond zakken dou ze ons zo aan t bekieken waren. En ik zol nog wel getuge wezen.
Inains begon Martje te lagen, ze laagde en laagde en kon sikkom nait meer biekommen. Heur make up wer hailendal vlekkereg. En tou ston de auto’s veur deur, wie mozzen noar t stadhoes. Der was gain tied meer om heur make up bie te waarken.

Hou wie de dag verder deur kommen binnen wait ik nait meer.
Moar inains was t toch doan en gingen wie noar hoes.
De eerste doagen hebben wie ons mor nait meer op stroat vertoond.

Vandoag kregen wie de foto’s toustuurd. Ze binnen hail goud lukt, veuraal t blauw oog van Evert komt zo mooi oet.
t Was echt n dag om nooit te vergeten, mor wat zol ik t geern weer overdoun.

Martje en Koen denken der aanders over, zai liggen nog in n deuk as der over proat wordt. En wie, wie lagen din n beetje schoamachtig mit, mor nait van haarte.

t Was prachteg weer, zunne scheen en kinder speulden boeten op t plaain. Midden op t plaain ston n boom. En nait zo mor n boom, nee t was n haile olle boom. Hai was plant in t joar 2003 al meer as viefhonderd joar leden.
In t haile laand was ook gain boom meer te zain mor dizze haar alles overleefd, oardbevens, overstromens en zulfs de grote kernoorlog.
Mennegmoal was hai roakt en haar veul takken verloren mor as mensen zeden de boom is nou toch echt dood kwam der aaltied wel n nije takke aan en laip hai weer hailendaal oet.

En zo ston hai der nog in t joar 2576. Mensen kwamen van oet t haile laand kieken, want n boom was toch wel hail wat biezunders. De mainste mensen haren nog nooit n boom zain.
Bloumen waren der nog wel mor ook nait veul meer.
Alles was strak en glad.

Kinder leerden op schoul in de geschiedenisbouken dat der honderden joaren leden overaal bomen stonden en dat mensen bloumen in toen haren.
Ze konden t zok aiglieks nait veurstellen. Wat n gedounte zol dat toch geven hebben. In de haarst aal dij bloaden op de grond, bloumen dij oetbluid waren. Wat n waark haren de mensen der aan had. Gelokkeg was dat al laank verleden tied.

De mensen vonden de rommel dij van dizze boom òfkwam al slim zat, mor ja der was n actiecomité opricht, behold van de leste boom.
Ze haren der nog n rechtszoak van moakt, mor t comité haar geliek kregen en zo ston de boom der nog.

Veul mensen hoopten dat hai bie n flinke stórm wel omwaaien zol, mor hai was in aal dij joaren zo verankerd in de grond dat hai best wel n störmpje aankon, ook wel n haile grote störm.

Mor nou wol t geval dat t n haile waarme zummer was. Nait zomor n waarme zummer, mor n haite mit temperaturen van wel vatteg groaden.
Mensen zaten te stìnnen en te kreunen, de airco’s muiken overuren en nog wer t nail kold genog.
En toun vuil stroom oet, alles waarkte aaltied goud op kernenergie, mor deur n klaain mankementje was de haile boudel toch n keer ontregeld.

Inploats van kolde kwam der waarme locht oet de airco’s.
Mensen dij even boeten kwamen laipen op boom òf en gingen onder zien dicht bloaderdak stoan en warempel door was t lang zo hait nait.

Der kwamen aal meer mensen bie, op t lest verdrongen ze zok bie d’boom om mor n plekje te kriegen.
Toun ruip inains n lutje jonkje: “Woarom bin der nait meer bomen in ons laand?” Lu keken hom ofkeurend aan, “denk toch es aan de rommel dij n boom geft,” zeden ze.
“Mor denk din ais aan de schare dij der van n boom komt,” ruip t jonkje.
t Wer nog haiter boeten, mensen bleven ook sloapen onder de boom.
Veul mensen wuirden deur de hitte bevangen en luipen n zunnesteek op, mor de mensen onder de boom nait. Zo kregen ze langzoam t besef dat n boom nog zo gek nait was. Je haren der veul gemak van en och dij bloaden aanvegen was toch ook nait zoveul waark, ze haren ook ja dij volautomotische zoegpiepen. Dij zollen ook wel boeten de bloaden oprumen kinnen.

En zo kwam t dat der in t veurjoar jonge bomen plant werden, ook gingen de mensen weer bloumentoentjes moaken.
De wereld zag der inains veul vroleker oet. En ze gingen begriepen dat aal de veraanderns van de ofgelopen joaren toch gain verbeterns west waren.
Veuroetgang was mooi, mor der ging toch niks boven de eerliekse netuur.

Lest op een mörn ging de telefoon. Ik was net boven mor toun hai rinkelde vloog ik noar beneden. k Was benijd wel der belde. Kees, mien man kin hom rusteg rinkelen loaten as t hom nait goud oet komt mor wie vrouwluu binnen aaltied nijsgiereg. Trieneke mien oldste dochter was der veur.

“Moe,” zee ze, “der is woensdag lapkesmaark in Martinihal in Grunnen, zel we der soamen hingoan?”
Doar huf ik gain seconde over noadenken, ik mog net as zai geern tussen lapkes stof strunen. “Zel we din mit traain goan?” vruig ze.
“Dat is goud,” zee ik, mor tussentied docht ik ter aan of ik Kees misschain zo gek kon kriegen om te rieden. Din kon we d’auto vlakbie Martinihal zetten en huvven wie nait zulf mit ons pakkeloazie te sjaauwen.

“Kees,” zee ik onder t koffiedrinken. “Wilst woensdag wel mit noar Grunnen? Trieneke en ik willen noar lapkesmaark, nait laank hur, gewoon even rondkieken, din kin we doarnoa noar baauwmaark, doe hast toch n poar tegels neudeg veur t achterhoes.” Hai keek bedenkelk, mor hapte tou, want hai wol geern t achterhoes n beetje opknappen.
Wat haar k dat mooi veur mekoar kregen.

Woensdoags zaten we al optied in d’auto, Kees haar al hailendaal oetmeten houveul tegels hai neudeg haar en haar t din ook best op zin.
Dou we bie Martinihal aankwamen zagen wie al drommen vraauwluu noar binnen goan. Ik zag Kees wat bedenkelk kieken mor wie stevenden direkt op ingang òf en gingen noar binnen, Kees laip langzoam achter ons aan.
Binnen waren t aalmoal vraauwluu mit n enkele manskerel der bie, ze keken een beetje befoesd net asof ze dochten: hou bin we hier toch wel verzaaild roakt.

Mor Trieneke en ik keken ons ogen oet, wat veul kroamen, hier konden we wel n haile dag rondstrunen en din waren we vast nog nait oetkeken. d’Aine kroam haar nog mooiere lapkes dan de aander en al gaauw haren we verschaaiden tassen vol mit lappen stof.
Kees mog t aalmoal droagen, “Kiek,” zee ik, “din hest doe ook wat te doun.” Zien blik wer aal vergrelder mor doar haren wie zogenoamd gain aarg in. t Was al twij uur en wie haren de helft nog nait had. Rusteg ging wie wieder, wie hadden de tied ja wel.
Mor op n gegeven moment werden wie toch wel muide, even oetrusten in t restaurant din kon we der doarna weer mit vrizze moud tegen aan.

Kees haar gain vrizze moud meer, hai haar allaank deur dat we nait meer bie baauwmaark terechte kwamen.
Wie deden net asof wie nait zagen dat hai t meer dan zat was en gingen weer vrolek verder kieken.
Om vief uur kon we gain bain meer verzetten en waren hailendal oetteld.
Kees zee gain woord toun we weer op hoes aanreden. Mor zien gezichte ston op störm.

Twij doage loater zee Kees onder t koffiedrinken, “Janneke, zellen wie mörn noar Stad goan, ik wol noar baauwmaark tou tegels kopen, hail even mor hur, din kin we doarnoa Stad in noar dij aine meubelzoak, doe haarst toch n nij toaveltje neudeg?”

Sunds n haalf joar binnen Kees en ik de trotse bezitters van n hond.
Minzent, ik bin trots. Kees vint mor stom vraauwluu gedou. Hai lacht mie oet, doar kin k slecht tegen want Loebas is nait zo mor n hond, t is n hail biezundere hond dij je nait doagelieks tegenkommen.

t Begon aalmoal verleden joar toun mien dochter en heur man n hondje kregen. Of beter gezegd n hond want t was n flink oet de kloeten wozzen baist.
Ik keek t daaier aan en was verkocht, zo aine wol ik ook.
Mor dat vuil lang nait mit, honden genog te koop mor ik was op zuik noar dij aine, hai mog best n aandere kleur hebben mor de oetkiek mos t zulfde wezen.

Pas noa n haalf joar zag ik dat der zo’n hond op internet aanboden wer. t Was hailendal in Utrecht mor dat was geen probleem want Ellie en Ferdinand wonen doar. k Heb heur direkt opbeld, “Ellie”, zee ik, “wilst wel n hond veur mie ophoalen? Mor doe waist dat wie aander zoaterdag eerst drij weken op vekansie goan, hai kin wel zo laank bie joe blieven toch?”
Ellie von t het aiglieks mor niks, mor ja ze wol ook nait waaigern en zo kwam Loebas bie heur in hoes.

Gelokkeg veranderde dat hail gaauw, Loebas kwam, zag en overwon. Ferdinand en Ellie werden stoapel op t daaier. Hai lag lekker bie heur op de baank veur t roam en kon t ook goud vinden mit katte. Katte kroap voak dicht tegen Loebas aan en zo konden ze uren soamen op baank liggen te sloapen.

Joe snappen t al, ze wollen Loebas nait meer kwiet mor omreden dat ze zulf ook n poar weke op vekansie gingen kwam t daaier toch bie ons in Westerlij terechte.
Wat was ik bliede mit hom, as ik in zien ogen keek smolt ik hailendail.
Klaainkinder wollen hom wel doodknuvveln en schoonzeun dij in de filmwereld zit von Loebas aibels geschikt as filmhond.
Hai het mor laifst vief filmkes mokt mit Loebas in de hoofdrol.

Nee, ik heb der nog gain moment spiet van had dat we Loebas in hoes nomen hebben en ik zol hail geern der nog net zo’n hond bienemen. Mor as ik dat zeg word Kees grammiedeg. “Ain hond is toch wel genog nait”, roupt hai din. “Smiet Loebas aans ook mor deure oet.”

k Heb joe al verteld Loebas is gain aaldoagse hond.
k Huif hom nait oet te loaten, hai verhoart nait en vret niks.
Loebas is n hond om lekker tegen aan te doeken, van zaachte stof mokt mit haile vrundelke ogen. Hai ligt as n keunenk bie ons op baank.
Wat wil je nog meer, zol je zeggen.

Ik ben dik tevreden mor Kees nait, dij wil n echte hond, n haile grote hond, n daaier dij joe de oaren van de kop vret, n hond dij verhoart en woar je mit lopen mouten in weer en wind.
n Hond dij ons schounen kepot bit en de baanke verropt en misschain Loebas wel vernailt.
Kees aargert zok aan n pluzen hond in hoes, “dat is toch niks”, ropt hai niedeg. “Dat is n hond veur lutje kinder.”
Mor ik, ik laag din mor n beetje, Loebas dou ik noeit weg.
Allaint lu dij zulf ook zo’n hond hebben begriepen wat ik bedoul.

t Was n mooie veujoarsdag in maai en ik kreeg zin om wat nij zummergoud te moaken. Wat mos t wezen, eerst mor n rok mit n bloeske.

Twij doagen loater ging ik mit mien dochter noar Winschoot om stof te kopen.
Mien oog vuil op n mooie lap woar vogeltjes op stonden, dat mos t wezen.
Ainmoal thoes ging ik vot aan de slag, makkelk toch, n rokje.
k Haar nog n goud patroon en soavonds was t kloar.

“Kiek ais Kees,” zee ik. “Is t nait mooi worden?”
Kees keek bedinkelk. “Hai liekt mie wat klaain,” was zien antwoord.
“Wel nee,” zee ik. “Dit patroon heb k al voaker broekt, paast pecies. Ik trek hom wel even aan.”

Mor Kees haar geliek, ik kwam der hailendaal nait in. t Rokje was veuls te naauw. Der was flink wat misgoan.
k Heb geliek mien dochter beld, “der is mie wat mishottjed, t rokje is te klaain worden, kin t wat veur Hettie wezen?”
Hettie is ons klaaindochter van aachte, ze von t prachteg mit de vogeltjes der op en hai paaste heur krek.

n Week loater ging k weer noar winkel tou om n nije lappe stof te kopen.
De aander dag kroop k weer achter naaimesien, nou mos t goudkommen, ik was drok aan de gang en n poar uur loater was k veur de twijde keer kloar. Gaauw even pazen.

Tot mien grote schrik was hai veuls te groot worden. Hou haar ik dat nou toch wel had. Mor gain nood, wat te wied is kin naauwer moakt worden.
Ik ging vot weer aan de gaang, aan baaide kanten n stroke der òf en din mos t ja goud kommen.
Mor t kwam noatuurlek nait goud, ik haar der teveul ofknipt en hai was weer veuls te klaain.

Dou wer ik kwoad, hail slim kwoad, niedeg wer ik.
k Moak al meer dan datteg joar klaaier veur mie zulf en dit was mie nog noeit overkommen.
k Heb mien dochter weer beld. “Twijde rokje veur Hettie is kloar,” zee ik.
Mien dochter begon te lagen, ze laagde en laagde, kon nait meer biekommen en op t lest begon ik mor mit te lagen.

d’Aander dag zee Kees: “As t nou ais n strookje stof hest in n biepazende kleur, din zetst dat der tussen”.
Dat heb ik doan en t rokje paasde, ik wos nait wat mie overkwam.

As je dus n oma mit n klaaindochter op stroate tegenkommen mit sikkom dezulfde klaaier aan, din bin wie dat. Der stoan vogels op, t kin nait missen.

Wat zol n mens tegenwoordeg wezen zunder stofzoeger. Zo’n smieteg geval dij mit gemak de krummels opzoegt dij joen hoesgenoten valen loaten. Want zulf overkomt joe dat nait ja.
d Aanderen moaken de rommel en wie mouten het weer schoonmoaken.
t Is toch ongeliek verdaild in de wereld.

Ons eerste was een Miele. “Miele er is geen betere,” heurden wie aaltied in de recloame, mor veur ons gold, “Miele er is geen slechtere.” Wie hem nog noeit zo’n stok verdrait had as van dat ding.
Alles wat der mor stokkend kon goan, ging ook kepot. Hai rabbelde der over en hing van plakbaand in mekoar. Aiglieks was e wel n zielepoot, hai kon mie zo verdraiteg aankieken as e weer wat broken haar.
Net of e zeggen wol, “ik kin der ook ja niks aan doun.”

Mor op n middag kwam der n grote knal, der kwam flink wat rook oet en t was doan. k Heb nog noeit mit zoveul laifde n ding wegsmeten.
Vot der mit, ik wol hom nait meer zain.
Noar de winkel tou veur n nije. “Kijk,” zee t meidje in de winkel, “als u een goede stofzuiger wilt hebben, dan neemt u een Miele.”
“Proat mie der nait van,” ruip ik. “Ik kin gain Miele meer zain.”
Mor ze bleef deurdrammen en wol ons toch weer n Miele aansmeren. “Wie smeren hom,” zee ik tegen Kees, en we bin gaauw de winkel oetgoan.

De aander dag bin we noar stad noar de hoesholdbeurs goan, doar waren ook stofzoegers te koop. n Oardege man huilp ons en zo kwamen wie mit n nije grieze stofzoeger thoes.
t Was n haile beste, n vrundelk ding dat veule joaren ons hoes schier holden het.
Mor verleden joar begon hai wat krakkemikkeg te worden. Hai was ook al flink bejoard dus het was n keer te verwachten. Noa n zetje bluis hai zien leste oam oet en wie hem zulfs even n troantje om hom loaten.
“k Wil geern net zo aine weer hemmen,” zee ik tegen Kees.
k Bin geliek op internet goan zuiken noar t adres van de firma. Dij zat aargens in t midden van t laand.

“Wie moaken der n mooie dag van,” zee Kees en zo gingen wie de aander dag op stap. t Regende dat t goot dus van n mooie dag was gain sproake meer, mor der lag veul rommel in hoes, dus oetstellen kon ook nait. Der mos weer zoegd worden.
Deurnat kwamen wie bie de zoak aan, mor n lekkere kop kovvie muik veul goud.

“Hier staan de nieuwe modellen,” zee n vrundelke kerel, en hai wees n mooie rode stofzoeger aan. Nou bin k aaltied al gek op rood west, dus k was in ainmoal verslingerd aan dat ding.
Hai zag der t zulfde oet as ons olle, dus t mos ja wel goud wezen.
“Er zit een langer snoer aan,” zee de man. “Kunt u makkelijker over al bijkomen.”
“Pak mor in,” zee ik. En zo kwamen wie soavends weer thoes mit ons nije aanwinst.

Hai dee t goud, best wel, mor dat laangere snoer was n maal ding, dit snoer kon nait oprollen vanbinnen en lag as n grode bundel taauw bie t apperoat.
As je der laangs laipen stak der voak n litse oet woar joen voute zou geniepeg achter bleef hoaken.
Nee t is n vernienege bruier van de aandere. Dat was n gemoudelek geval, mor dizze mouten we goud noar de ogen kieken.
Ook is hai wat lui, as we twij keer zogen hebben, wil hai al leegmoakt worden, aanders dut hai het nait meer. Hai het n haile grote moage, mor wil allinneg mor waarken as zien lief leeg is.
Wie kin hom zo leegkiepern boeten, mor twij keer in de week wordt toch aal te gek. Der zit din nog mor n haandjevol rommel in.
Hai het n schiere rooie kleur, mor aigenlieks wil dat in ons geval zeggen, “gevoar.” Ik bin nog aaltied gek op rood, mor dizze is toch nait zo’n succes.

Veur straf heb k hom aachter in kaaste zet, misschain dat hai zien leven nog een keer beterd. Mor hai kikt mie voak hail niedeg aan, zol hai t nait noar t zin hebben in t hoge noorden?
k Hoop dat e gaauw kepot gaait, mor as hai net zo staark is as zien veurganger din stoan ons nog veule joaren mit t rooie monster te wachten.

In de ogen van mien klaainkinder bin Kees en ik old, stok old.
Wie stammen oet t joar nul en waiten van toeten nog bloazen.
k Lag der wat om, vrouger heb k zulf ook zo over mien grootolders docht. Mor aiglieks docht ik aaltied dat t ook kwam deur dat mien opoe en opa aaltied grieze klaaier druigen.

Dizze oma lopt in spiekerbroek en klait zok veul nuverder.
Mor schienboar helpt dat toch nait, wie hem n olle oetstroalen, ook al zegt mien spaigel dat dat nait zo is. Kees vind mie nog n knappe maaid. Mor ja, hai is zulf ook nait de jongste meer, hai zel mie wel mit aander ogen bekieken as vatteg joar leden.

Logt mien spaigel din, logt Kees din, of zain we der echt zo old oet as klaainkinder vinden.
“Waren der in joen tied al auto’s oma,” vroagt Otto.
“Joa mien jong,” zeg ik. “En der waren ook al vlaigtuugen, traainen en tillefoons.”
“Dij waren din zeker net oetvonden,” docht hai.
“Wat dinkst wel,” zeg ik, “dij waren der al hail laank.”
Hai kikt mie aan asof hai t nait leuven wil.
“Dat kin nait oma,” zee hai. “Joe bin ja al zo old.”
En doar kon we het mit doun. Hai bekikt ons voak n beetje meeliewekkend.
Kees komt noeit op de kompjoeter en wait nait hou de mobiele telefoon waarkt. Ik kin dat wel, mor laang nait zo vlot as mien kinder.
Ik zai Otto dinken dat hai t mor slecht troffen het mit zien grootollen.

“Oma, doe kist zeker nait goud schrieven op de kompjoeter,” vraig hai mie lest.
“Zeker wel,” zee ik. Mor ik mos het eerst loaten zain, aans wol hai mie nait leuven.
Nou kin k dat best, zunder op toetsenbord te letten en nog vlöt ook. Zulf dut hai t mit twij vingers, mor bie mie dansen aal mien vingers over t toetsenbord.
Otto keek mie mit open mond aan, en sprak de onvergeteleke woorden. “Oma, doe kist nait veul meer, mor dit kist nog goud.”
n Joar loater zee hai tegen n vrundje: “Mien oma kin niks meer, mor ze kin hail goud braiven schrieven op de kompjoeter.” En hai keek mie mit ontzag aan.

As joe nou dinken dat ik d’haile doagen niks dou, din hebben je t goud mis. Ik fiets geern, mok groag laange wandelingen, waark nog ain dag in de weke en hol de toene bie. Mor dat is dus aalmoal niks. Schrieven mot je kinnen op de kompjoeter, din tel je pas mit.

Ik bin n echte Grunneger, dus dat betaikent dat k zuneg bin.
t Is nait zo dat k n zunege paiter bin, mor k hol der nait van om meer te betoalen as neudeg is.
Kin mien geld mor ain keer oetgeven en din wil k der groag zo veul meugelk veur kriegen.

Zo ook n joar of vief leden. Ik was mit twij van mien dochters in Winschoten aan t winkeln. Winkel in, winkel oet, ie waiten wel hou dat gaait ja. Op n gegeven moment kwam wie ook bie de winkel van Henk in Laangestroate. Even rondsnuustern dus. Inains zagen wie n bak mit mooie rode onderboksempies liggen.
Nou holden wie aalmoal van rood en ze waren ook nog hail goedkoop, dus wie hem oons aal drije een stôk of wat mitnomen.
Aalmoal dezulfde moat, want toun was dizze moeke nog net zo slank as heur dochters.

Ze bleven ontzettend goud in de waske. Lubbern nait oet en zitten nog aaltied lekker.
Mor nou wilt geval dat oldste dochter vleden joar van Pekel noar Oafrikoa verhoesd is.
Dus wie gingen dit joar bie heur op bezuik. Kees en ik, mit dochter en schoonzeun oet Utrecht, bin noar heur tou west.
“k Neem mien rood ondergoud mit,” zee ik tegen Kees. t Zugt der nog nuver oet.”

Dou we n poar doagen bie mien dochter en heur gezin waren, kwam de wasmesien aan. “Gooi joen goud der ook mor bie hör,” zee ze.
Ik dee mien klaaier der in en dus ook mien rode onderboksems.
“k Hang t goud straks wel op liene,” zee ik tegen heur.
Tot mien grote verboazen kwamen der veul meer rode broekjes oet as dat ik der in stopt haar. Hou kon dat nou toch wel.
Inains ging mie n lichtje op, baide dochters haren ook nog de rode boksempjes.
Dou d’waske dreuge was ging ik t opvollen.
Mor ja, wat was nou elk zien aigen goud. Ik bin de loatste joaren flink gruid, mor de broekjes bin mooi mitrekt.
Oldste dochter het braidere heupen kregen. Dat model zat der nou ook n beetje in.
Aander dochter is nog net zo dun as dat ze aaltied was.
Dus oetzuiken welke wieder worden was en welke nait.
Dat ging toch even mis, want jongste dochter dee aine aan mit extra heupwiedte, klopte dus nait.
Noa veul gegiebel haar elk zien aigens weer. Soavends bin we aan t naaien goan. Elk het zienent even maarkt. Ik mit n wit droadje en de aandern mit n aandere kleur.

Klaaindochter zat der n beetje verboasd noar te kieken.
“Ze binnen toch schoon,” zee ze. “Woar mok je joe wel zo drok om.”
Mor ik was toch bliede dat k mien aigens weer haar.

Fokko en Kneles waren al joaren noabers. Haile beste noabers zogezegd.
Nait dat ze voak bienander overdele kwamen, mor t akkedaaierde goud tussen baide manlu. En as ain van baaiden hulp neudeg haar stonden ze aaltied veur nander kloar.
Baaide vraauwlu kon ook goud mit mekoar opschaiten, ze mochten groag n proatje moaken en even de leste dorpsröddels bespreken.

Mor nou was t 11 juli, de belangrieke dag, de dag van de grote wedstried.
Ze stonden stief van de spanning, t was ook nog bloudhait weer en dat jaig allineg al t bloud noar de kop.
t Was ook nait niks, Nederland ston in de finoale van t wereldkampioenschap voetballen.
Heremientied, hou zol dat ofloapen, as t even kon mos Nederland winnen.
“Kin best,” zee Fokko, “wie hem staarke speulers.”
“Mor most Spanje ook nait oetvlakken,” zee Kneles.
Ze luipen mor weer ais toene op en dele, tied wol ook mor nait opschaiten.
t Wol mor gain haalf negen worden.

Nou wolt geval dat Kneles lest n nije televisie kocht haar, zo’n groot schaarm aan de mure en omreden dat Fokko mor n klain toustel haar, lag t veur de haand dat ze mit nander bie Kneles noar de wedstried kieken zollen.
Endelk was t zo ver, kovvie ston kloar, hapkes ston der bie, stekker van telefoon was der oet en belle was ofzet.
Vraauwluu gingen der ook ais lekker veur zitten, t feest kon begunnen.

Mor dat ging nait zo goud, baaide partijen gaven mekoar gain kaamp.
“Tou stoethaspel,” ruip Kneles. “Ram hom der in. Hest soms bokkevet in de hazzens?”
Fokko luit zok ook nait onbetuugd. “Man, dat haar n doelpunt wezen kind, dij minkukels kinnen der niks van, woar zit heur verstaand, ie kinnen dij Spanjoalen toch wel aan.”
En zo ging t de haile oavend deur. Ze ruipen en reerden dat t nait mooi meer was.

Endelk was t beslist, Spanje haar wonnen.
Dou was t hoes te klain, ze haren dit en ze haren dat, onze speulers haren t hailendal verkeerd aanpakt.
Noa nog n uur schelden en bandiezen ging Fokko mit de vraauw noar hoes en pebaaierde te sloapen.
In ains ging de belle, Fokko laip grammiedeg noar deure tou, wel belde hom in t holst van de nacht oet bèrre.
Der ston n vrumde man veur deure mit n schier pak aan.
“Ben ik hier bij de heer Modderman?”, vruig de kerel.
“Dat bin ik,” gromde Fokko.
“Wilt u dan zo vriendelijk zijn om met mij mee te komen,” zee de man.
“k Wil sloapen,” zee Fokko, mor hai wer bie de aarm pakt en mitnoamen noar n grode auto.
Toe zien verboazing zat Kneles der ook al in.

In vlaigende voart ging t op vlaigveld aan en veur ze t wossen zaten ze al in de locht.
Noa n beheurlijke tied gingen ze landen.
“Welkom in Zuid-Afrika,” zee de man. “Het is vandaag 10 juli, morgen is de grote finale van de voetbalkampioenschappen. U hebt nog een dag om te trainen.”
“Trainen,” zeden de baide manluu tegeliek, “wie kinnen haaildal nait voetballen.”
“Oh jawel,” antwoordde de man, “ik heb u beiden gehoord, u kunt het heel goed.”
Ze mozzen wel, oefen tot ze der bie dele vuilen.

Dou wer t 11 juli, de wedstried begon, t swait ston heur in de handen. Dat vuil lang nait mit, de bale ging zo rad en veur ze t deur haren was de bale al weer in t bezit van de Spanjoarden.
Wat ze ook deden, t wol nait lukken en Spanje won.
“Wie hem ons best doan,” zeden ze, “meer kon we nait.”

Toun wer Fokko wakker, heremientied war haar hai maal dreumt. t Swait stroomde hom in stroaltjes van t lief òf en dat kwam nait allineg van t waarme weer.
Endelk vuil hai weer in n onrustege sloap. Dou hai smörns weer wakker wer kon hai pas weer n beetje helder denken.
n Uurtje loater luip hai nog even bie zien noaber aan.

“Ons jongens hebben goud heur best doan mit voetballen,” zee hai, “haile best.”
“Doe begripst dat misschain nog nait Kneles, mor ik wait nou hou stoer t is om n goie wedstried te speulen.”
Kneles keek hom mit open mond aan, hai begreep der niks van was dit de Fokko van gusteroavend?
Fokko zien gezichte was veraanderd, hai leek wel wat te zain wat aandern nait zagen. Kneles zee mor niks, t leek wel of t Fokko in de kop sloagen was.
Mor Fokko ging weer op hoes aan, hai laagde, t leven was goud, Nederland was twijde worden en dat was n haile prestoatsie.